Analitika

Amerika OAVlari: "Putin Venesuelada bizni qanday hiyla bilan yengdi"

© Sputnik / Karolina Kabral / Fotobankka oʻtishPravitelstvo Venesuelы vыstupayet protiv sanktsionnoy politiki SSHA
Pravitelstvo Venesuelы vыstupayet protiv sanktsionnoy politiki SSHA - Sputnik Oʻzbekiston
Amerikalik ekspertlar va jurnalistlar AQShning Venesueladagi magʻlubiyatining sabablarini aniqlashdan tinmayaptilar: Davlat departamenti tomonidan tan olingan "Venesuela prezidenti" Xuan Guaidoning muvaffaqiyatsizligi Vashington gʻururi uchun juda ogʻriqli zarba boʻldi.

Ivan Danilov. Amerikalik ekspertlar va jurnalistlar AQShning Venesueladagi magʻlubiyatining sabablarini aniqlashdan tinmayaptilar: Davlat departamenti tomonidan tan olingan "Venesuela prezidenti" Xuan Guaidoning muvaffaqiyatsizligi Vashington gʻururi uchun juda ogʻriqli zarba boʻldi. "Amerika Qoʻshma Shtatlarining orqa hovlisida" magʻlubiyatga uchraganligi va aynan shu xususiyatda koʻpgina chet ellik mutaxassislar butun Janubiy Amerikani tushunishadi - bu ikki baravar ogʻriqli. Karakasdagi Amerika muammolarida asosiy aybdor allaqachon aniqlangan, ammo AQShning yetakchi biznes nashri - "The Wall Street journal" jurnalistlari yanada dahshatlisini aniqladilar: Qoʻshma Shtatlarning rasmiy ittifoqchilari boʻlgan baʼzi davlatlar Vashingtonning rejalariga qarshi ish olib borishgan ekan.

Mejdunarodnыy forum Rossiyskaya energeticheskaya nedelya - Sputnik Oʻzbekiston
Dunyoda
Nikolas Maduro Moskvaga keldi

Moliyaviy jurnalistlarning tashxisi, Vashington burgutlari tomonidan ishlab chiqilgan tashqi siyosat xukmiga oʻxshaydi.

"Putin Venesuelada Trampga qanday hiyla qildi. Tramp maʼmuriyati prezident Nikolas Maduroning Rossiya va Kuba, shuningdek AQSH ittifoqchilari tomonidan qanchalik qoʻllab-quvvatlanishini yetarlicha baholamadi", deb yozadi Venesuelaning qonuniy hokimiyati qanday qilib gʻarb dunyosining iqtisodiy sanktsiyaviy bosimlari va diplomatik harakatlarga qarshi tura olganliklarini sinchkovlik bilan oʻrgangan tahlilchilar.

Venesuela xavfsizlik xodimlarining Vashington uchun kutilmagan vafodorligidan tashqari, biz allaqachon yozgan va Amerika ekspertlari bir necha bor shikoyat qilgan, "The Wall Street journal" nashriga koʻra, Karakasni rangli inqilobdan va iqtisodiy tanazzuldan qutqarish formulasi bir nechta muhim tarkibiy qismlarni nazarda tutadi: neft eksportini sanktsiyalarni chetlab tashkillashtirishda Rossiyaning yordam berishi, Kubaning maxsus xizmatlarning ishini tashkil qilishdagi yordami, Turkiyaning moliyaviy vositachi sifatida ishlashga tayyorligi va Osiyodagi Amerikaning ikki ittifoqchisining Davlat departamentining sanktsiyalari va gʻazabiga qaramay Venesuela neftini sotib olish istagi.

Moliyaviy va tovar oqimlarining haqiqiy tahlili qayerda tugashini va Rossiyaga qarshi zoʻravon va boshqa targʻibotlar qayerdan boshlanishini aniqlash qiyin, ammo biz ishonch bilan ayta olamiz: chet el axborot maydonlarining asosiy segmentida endi, ehtimol Venesuela oltin zaxirasini "muzlatib qoʻygan" Londondagi sodiq bankirlaridan tashqari hamma Vashingtonga qarshi ishlamoqda. Eng qizigʻi, Venesuela inqirozi shartli Turkiya yoki Hindiston uchun “hayot va oʻlim masalasi” emas, demak bu amerikaliklarning Janubiy Amerika yoʻnalishidagi saʼy-harakatlari ittifoqchilar tomonidan hal qiluvchi sabotajga duchor boʻlganligi boshqa ilojisi boʻlmaganligi sababli emas, balki endi "dunyo gegemonidan" oldingidaqa qoʻrquv yoʻq degan xulosaga keldi.

"The Wall Street journal" keng geosiyosiy oʻyinchilarga qarshi daʼvolarning kattagina (isbotlanmagan) roʻyxatini taqdim etadi.

Vstrecha X. Guaido s jitelyami Karakasa - Sputnik Oʻzbekiston
Dunyoda
Venesuelada Guaido ustidan sud boshlandi

"Import Genius" maʼlumotlar bazasiga asoslangan "The Wall Street journal" tahliliga koʻra, AQSH sanktsiyalari qoʻllanilganidan toʻqqiz oy oʻtgach, Venesueladan Hindistonga eksport qilingan xom neftning salkam yarmi Hindiston va Rossiya neft giganti Rosneft bilan birgalikda tuzilgan qoʻshma korxona tomonidan sotib olingan.

Venesuela savdo hisobotlariga koʻra, Birlashgan Arab Amirliklari 2018 yil oxirida "oltin sanksiyalari" joriy qilinganidan beri Venesueladan bir milliard dollarga yaqin oltin import qildi. AQSH razvedka xizmati rasmiylari Venesuela oltinining Kolumbiya, Uganda va boshqa mamlakatlar oltini sifatida yashirincha mamlakatdan olib chiqib ketilayotganligi haqidagi dalillarga asoslanib haqiqiy summa ancha yuqori ekanligini aytishdi.

"Vashingtondagi Turkiya elchixonasi AQShning sanktsiyalarini buzgan holda Venesuela bilan olib borilgan neft yoki oltin bilan bogʻliq har qanday savdoni rad etadi." Bu daʼvolar faktlarga mos kelmaydi, ular taxmin va mish-mishlardir", - dedi elchixona vakili. Vashingtondagi Rossiya elchixonasi izoh berishdan bosh tortdi. Elchixona AQShni Venesuela ishlariga aralashgani uchun Tashqi ishlar vazirligi tanqid qilgan bayonotlarga iqtibos keltirdi. Hindiston va BAA rasmiylari izoh soʻrovlariga javob bermayapti."

Koʻrinishidan, Amerikaning barcha muammolari uchun oddiy yechim paydo boʻlganiday: AQShni Venesuelani "boʻgʻishiga" halaqit berayotgan barcha mamlakatlar va kompaniyalarga qarshi sanktsiyalarni qoʻllash, shundagina Vashington oʻz maqsadiga erishadi. Davlat Departamenti va Donald Tramp maʼmuriyatining mutaxassislari, endi tashqi siyosiy sehrli tayoqcha sifatida ish bermay qoʻygan "sanktsiya tayogʻi"ning samaradorligiga shubha qilishmoqda. Vashingtondagi Venesuelaning barcha sheriklariga qarshi haqiqatdan ham qattiq sanktsiyalar tarafdorlari mavjudligiga qaramay (va bu ajablanarli emas), bunday yondashuvga qarshi boʻlganlar shunga oʻxshash cheklovlarni qoʻyishdan bosh tortgan Yevropa Ittifoqining yordamisiz hech narsa ish bermaydi. Bundan tashqari, Davlat Departamenti orqasida Venesuela neftini sotib olgan va Karakas uchun moliyaviy vositachilar sifatida ish olib borayotgan Amerika ittifoqchilariga bosim oʻtkazishga urinishlar Amerikaning boshqa mintaqalarda, masalan, Eronda va umuman Yaqin Sharqda manfaatlari jabr koʻrishiga olib keladi. "The Wall Street journal" nashrining yuqori darajadagi manbalari muhokamasidan juda kulgili manzara paydo boʻladi: Davlat departamenti shartli Hindistonga Erondan neft sotib olmaslik uchun bosim oʻtkazishi mumkin, ammo shartli Hindiston na Erondan va na Venesueladan neft sotib olishini taqiqlab qoʻya olmaydi. Vashingtonning sodiq sheriklari deb hisoblangan boshqa davlatlar bilan ham shunga oʻxshash muammolar yuzaga keladi. Endilikda bu sodiqlik asosan deklarativdir.

Tashqisiyosiy "aqliy markaz"laridan birida tahlilchi boʻlib ishlayotgan Venesuelalik dissidentlardan biri jurnalistlarga "rejimni harbiy kuch ishlatmasdan oʻzgartirish qiyin" deb shikoyat qilgani bejiz emas va garchi Tramp ushbu Janubiy Amerika muammosi kuch bilan hal boʻlishi mumkinligi haqida bir necha bor ishora qilgan boʻlsa-da, harbiy aralashuvning haqiqatda boshlanishi imkoniyati nisbatan kichik. Muammoni ushbu yoʻl bilan yechimini topishga urinishlar juda kup obroʻviy va xarbiy qiyinchiliklarga (masalan, Venesuela junglidagi partizanlar urushi kabi) olib keladi.

Spiker parlamenta Venesuelы i lider oppozitsii Xuan Guaido - Sputnik Oʻzbekiston
Dunyoda
Guaido ilk “prezidentlik” farmonini imzoladi

Biroq, "The Wall Street journal" tahlili optimizm sabalarini ham keltirmoqda. Faqat - AQSH muxoliflarining optimizmi uchun. Ajablanarlisi shundaki, Amerika ommaviy axborot vositalari sohasidagi eng yaxshi moliyaviy va siyosiy tahlilchilar, ehtimol, Karakasdagi amerikanparast toʻntarish muvaffaqiyatsizligining eng muhim jihatini payqamaydilar - va ehtimol Vashington siyosatchilari ham oʻzlarining asosiy muammolarini tan olishga tayyor emaslar. Ijtimoiy tarmoqlar yordamida siyosat va jamoatchilik fikrini boshqarish texnologiyalari rangli inqiloblarni tashkil qilish nuqtai nazaridan shunchalik samarali ediki, asta-sekin ommaviy axborot vositalari va ijtimoiy tarmoqlarda hukmronlik qilish Vashingtonga mos kelmaydigan har qanday hukumatni agʻdarish uchun asosiy shart boʻlib qoldi. Venesuela misolida, bu ayniqsa yaqqol koʻrinadi. Ommaviy axborot vositalari va ijtimoiy tarmoqlar nuqtai nazaridan Xuan Guaido juda yaxshi ishlamoqda va Reuters tomonidan nashr etilgan minglab qoʻllab-quvvatlovchilar ishtirokidagi mitingi fonida oʻzini suratga olish va suratga olish juda taʼsirli koʻrinadi, ammo hech kim yashirmaydigan va hech kimni xijolatga qoʻymaydigan bir nyuans bor: bu miting va bu suratga tushishlar Karakasda emas, balki Madridda boʻlib oʻtdi. Bu juda gʻalati siyosiy gʻalaba.

Shu bilan birga, Bloomderg agentligi (oʻz manbalariga tayanib), Karakas hukumati Venesuelada ishlashga tayyor xorijiy kompaniyalarga, yaʼni Rossiya, Italiya va Argentina kompaniyalariga neft qazib olish loyihalarini sotishga tayyorlanayotgani haqida xabar beradi. Agar bu haqiqatan ham amalga oshirilsa, Vashingtonning Venesuela neftini nazorat qilish uchun rangli inqilobga qilgan barcha saʼy-harakatlari va sarmoyalari Qoʻshma Shtatlar uchun paradoksal va eng tahqirli natijaga olib keladi: amerikaliklar hech qanday neft ololmaydilar, ammo Davlat Departamenti juda qimmat va mutlaqo befoyda narsalarga – befoyda selfilar toʻplami va soxta "Venesuela prezidenti"ga qoʻyilgan "layk"larga quvonishi mumkin boʻladi.

Agar bu davom etsa, sayyoramizning "xalqqa qarshi diktatorlari" Amerikaning  kelgusidagi rangli inqiloblarining harakatlari ustidan kulishadi.

Yangiliklar lentasi
0
Avval yangilariAvval eskilari
loader
LIVE
Zagolovok otkrыvayemogo materiala