Kolumnistlar

Rus “ovchisi” - AQSH va Turkiya dronlari bilan solishtirilganda

© Ministerstvo oboronы RF / Fotobankka oʻtishPervыy polet noveyshego bespilotnika "Oxotnik"
Pervыy polet noveyshego bespilotnika Oxotnik - Sputnik Oʻzbekiston, 1920, 13.02.2021
Sayyoramizning ogʻir razvedka-zarba pilotsiz uchar qurilmalarining shartli Olimpida Rossiyaning "Oxotnik" droni uchish va jangovar xarakteristikalari boʻyicha raqiblaridan ustun turadi va yaqin yillarda ular bilan armiya qurollanadi.
Chkalov nomidagi Novosibirsk aviatsiya zavodi (NAZ) S-70 "Oxotnik" ogʻir hujum dronining yana 3ta namunasini yaratmoqda. Mashinalar doimiy ravishda takomillashtirilmoqda va 2022-2023 yillarda parvoz sinovlariga qoʻyish rejalashtirilgan. Birinchi dronning barcha sinovlarini hisobga olgan holda ikkinchi "Ovchi"ga jiddiy oʻzgarishlar kiritildi (parvoz sinovlari 2019 yil avgustda boshlandi).
Qurilma tuzilishi, elektron uskunalar tizimlari va dvigatelda qoʻshimcha ishlar yakunlanmoqda. Rossiyaning mudofaa-sanoat majmuasidagi RIA Novosti manbasiga koʻra, uchinchi va toʻrtinchi pilotsiz uchar qurilmalar seriya versiyasiga mos keladi.
Tanki T-14 Armata  - Sputnik Oʻzbekiston, 1920, 05.02.2021
Analitika
Rus "Armata"si "zagranpasport"li boʻldi: u endi qayerga yoʻl oladi?
Yanvar oyi boshida Ashuluk poligonidagi parvoz sinovlari paytida birinchi "Ovchi" 500 kg bombalar bilan quruqlikdagi nishonlarni muvaffaqiyatli yakson qildi. Mutaxassislarning fikriga koʻra, eng yangi koʻrish va navigatsiya tizimi yuqori aniqlikda boshqariladigan qurollarning samaradorligi bilan erkin tushadigan (fyuzelyaj ichki qismidan) oʻq-dorilarni ishlatishga imkon beradi.
"Ovchi" ilgari maʼlum boʻlgan koordinatalari, bilan yer usti qoʻchmas va cheklangan harakatlanuvchi nishonlarni yakson qilishga qodir, tashqi tuzatishlar yordamida (havoda nishonni belgilash) bundan ham aniqroq zarba berish mumkin. Fyuzelyaj ichida boshqariladigan "havo-havo" va "havo-yer" raketalari Rossiyaning ogʻir droni uchun maxsus ishlab chiqilmoqda.
Bortida katta qurol-yarogʻ arsenaliga ega boʻlgan yashirin "Ovchi"ning jangovar vazifasi - uzoq masofaga razvedka parvozlari va dushman mudofaasi (hududi) qaʼriga yuqori aniqlikdagi zarbalar berish. Dunyoda uning analogi yoʻq.
Analitika
Qora dengizga yana AQSH esminetsi kirib keldi: buyogʻi nima boʻladi
Oldinroq Amerikaning Forbes jurnali xabar bergan edi: AQSH HHKning MQ-9 Reaper VVS "ishchi otidan" farqli oʻlaroq, Rossiya razvedka-zarba droni isyonchilarga qarshi kurash uchun emas (PVO vositalarisiz), balki keng koʻlamli harbiy harakatlar uchun moʻljallangan. U taxminan 5 ming km masofaga razvedka vositalari va 6 tonnadan ortiq bomba yoki "havo-yer" va "havo-havo" raketalarini olib borishi mumkin. “Ovchi” turli xil qurol-yarogʻ va xilma-xilligi jihatidan misli koʻrilmagan qobiliyatlarga ega.

Xorijiy dronlar bilan solishtirish

21-asrning boshlarida Isroil va AQSH harbiy uchuvchisiz moda va texnologiyalarning yetakchilari hisoblanar edi. Yaqinda Turkiya ularni quvib oʻtishga urindi, Qorabogʻ mojarosi paytida Bayraktar TV2 qilgan samarali harakatlari buni tasdiqlaydi.
Rossiya nisbatan yaqinda Havo-kosmik kuchlar manfaatlari uchun pilotsiz uchar qurilmalarni ishlab chiqa boshladi - va juda ishonchli. Birinchi muvaffaqiyatli loyiha - 2020 yilda foydalanishga topshirilgan “Orion-3” razvedka-zarba droni boʻldi (qanot oraligʻi - 8 m, parvoz ogʻirligi - 1 tonna, foydali yuk - 250 kggacha, tezligi - 120 km/soat, havoda vaqt - 24 soat).
Ispыtaniya krыlatoy raketы s yadernыm dvigatelem «Burevestnik» - Sputnik Oʻzbekiston, 1920, 29.01.2021
Kolumnistlar
"Burevestnik" – yadroviy dvigatelli revolyutsion raketa
S-70 “Oxotnik” haqiqiy texnologik yutuq boʻldi. Taqqoslash uchun eng ogʻir razvedka-zarba pilotsiz uchar qurilmalar sinfida zamonaviy xorijiy vositalari - Isroilning IAI Eitan, Turkiya Bayraktar Akinci, Amerikaning MQ-9A Reaper bilan bir qatorda turish kerak. Asosiy xususiyatlarga koʻra - diapazon, tezlik va zarba qobiliyatlari boʻyicha raqobatchilardan yuqori.
Eng kichik qanot oraligʻiga (19 m) ega boʻlishiga qaramasdan "Ovchi" ichki qismlarida ogʻirligi 6 tonnagacha boʻlgan arsenalni olib yurishga qodir. Yuk koʻtarish qobiliyati jihatidan eng yaqin boʻlgan IAI Eitan atigi 2 tonna oʻq-dorilarni koʻtara oladi. Binobarin, Rossiyaning bitta "Ovchi"si jangovar sharoitda Isroil, AQSH yoki Turkiyada ishlab chiqarilgan kamida 3ta mashinani almashtiradi.
"Ovchi"ning tezligi - 1000 km/soat – bu uning eng yaqin raqibi MQ-9A Reaper (480 km/soat) ning maksimal imkoniyatlaridan 2 baravar yuqori. Shu bilan birga, drondan beshinchi avlod Su-57 qiruvchisi bilan birga qoʻllash rejalashtirilmoqda, uning tezligi (2100 km/soat) dron tezligi 1000 km/soat “Ovchi” uchun chegara emas. Ehtimol, uning tezligi 2000 km.

Yuqori chegaradan ustun

Rossiya droni xorijiy analoglariga qaraganda ancha ogʻirroq, turboreaktiv (turboparrak emas) dvigatel bilan jihozlangan, sunʼiy intellekt va "uchar qanot" shakliga ega. Umuman olganda, u fantastika filmidagi oʻzga sayyoraliklar kosmik kemasiga oʻxshaydi va bu Rossiya texnologik jihatdan oldinlab ketganligini koʻrsatadi.
Ogʻir razvedka-zarba koʻrinmas dronlarni yaratishga qodir boʻlgan mamlakatlar koʻp emas. "Ovchi"ning har bir sezilarli harakati xorijda sinchkovlik bilan tahlil qilinadi, shunga qaramay, gʻarbiy "sheriklar” bunday texnik xususiyatlarga erishishda qiyinchiliklar seziladi.
Raketnыy esminets  SSHA Donald Kuk - Sputnik Oʻzbekiston, 1920, 27.01.2021
Kolumnistlar
Amerikaning “Donald Kuk” kemasi Qora dengizda “yoʻq qilindi”
Masalan, xuddi shunday amerikalik ogʻir dron X-47B (Northrop Grumman) loyihasi joydan jilmay aylanmoq, garchi birinchi parvoz 2011 yilda “Suxoy” “Oxotnik”ni ishlab chiqara boshlaganida amalga oshirilgan. Pentagon 2013 yilda UCLASS harbiy-dengiz kuchlari uchun pilotsiz uchar qurilmalarni moslashtirish boʻyicha koʻp xarajatli dasturni ishga tushirdi.
2020 yilga qadar mashinani yaratish rejalashtirilgan edi, ammo baʼzi sabablarga koʻra, AQSH HDK mutaxassislari  hujum dronining samaradorligi va xavfsizligiga shubha qilishdi. Shuning uchun UCLASS dasturiga asosan hujum dronining holati asta-sekin razvedka, soʻngra uchar yoqilgʻi qoʻyish qurilmasigacha tushirildi.
Boshqa tomondan, AQSH HHK nisbatan kichik boʻlgan XQ-28 Valkyrie dronini (yuk koʻtarish 450 kg, “stels” emas) zarba beruvchi dron sifatida moslashtirishga urindi, ammo bu umuman boshqacha holat.
“Ovchi" zarba aviatsiyaning strategiya va taktikasini qayta yozib chiqishga undashi mumkin. Biroq, Yevroosiyo qitʼasida Rossiya Federatsiyasining Havo-kosmik kuchlari birinchi navbatda mudofaa vazifalarini hal qilishadi. Zarba beradigan aviatsiyaning imkoniyatlari Rossiya chegaralari perimetri boʻylab joylashgan havo hujumiga qarshi mudofaa va raketaga qarshi mudofaa tizimlari bilan toʻldiriladi. "Ovchilar! jangovar safda oʻrnini egallaganida (2025 yilda), dunyo yanada tinchroq boʻladi.
Yangiliklar lentasi
0
Avval yangilariAvval eskilari
loader
LIVE
Zagolovok otkrыvayemogo materiala