Migratsiya

Deportatsiya yoki afv: oʻzbekistonlik migrantlarni 15 iyundan keyin nimalar kutyapti

© Sputnik / Aleksandr Galperin / Fotobankka oʻtishMigrantы
Migrantы - Sputnik Oʻzbekiston, 1920, 21.04.2021
Pandemiya davrida Rossiya hukumati oʻziga bogʻliq boʻlmagan holatlar sabab vataniga qayta olmagan xorijliklarni ahvolini tushunib, barcha zaruriy hujjatlar muddatini uzaytirdi. Biroq bu cheksiz davom etishi mumkin emas.
TOSHKENT, 21 apr — Sputnik. Anna Cherkasova. Rossiya IIV MDH davlatlari vakillariga Rossiyada tegishli hujjatlarsiz boʻlib turgan fuqarolari oʻz maqomini qonuniylashtirishi zarurligini eslatdi. 15 iyundan keyin – migrantlar uchun berilgan muddatdan keyin – noqonuniy migrantlar chiqarib yuboriladi. Xalq tilida aytadigan boʻlsak, deport qilinadi.
Bir tarafdan, Rossiyada umumjahon lokdauni va pandemiya sabab qator sohalar yoʻqotgan ishchi kuchi yetishmasligi oʻta sezilmoqda. Boshqa tarafdan, mutaxassislarni qonuniy ravishda tashkillashtirilgan va toʻliq oshkora saralab olish meʼyorlari mavjud. Soyada qolgan va Rossiyada roʻyxatdan oʻtishga shoshilmayotgan qolgan barchaning esa oʻz maqomini belgilab olish uchun ikki oy vaqti qolgan. Tanlov unchalik katta emas: qonunga binoan hujjatlarni rasmiylashtirish yoki mamlakatni yaqin kunlarda ishlashga qaytib kelish kafolatisiz tark etish. Zero ikkita huquqbuzarlik sodir etgan chet elliklar qora roʻyxatga tushadi.
Pribыtiye poyezda Tashkent-Moskva - Sputnik Oʻzbekiston, 1920, 17.04.2021
Migratsiya
Nolegal migrantlar Rossiyadan 15 iyunga qadar chiqib ketishlari kerak – IIV
Oʻzbekiston Tashqi mehnat migratsiyasi agentligi Rossiyada noqonuniy boʻlib turgan 200 ming nafardan ziyod vatandoshlarni yuzaga kelishi mumkin boʻlgan oqibatlardan ogohlantirdi. Qonunga rioya qilgan holda hujjatlarni rasmiylashtirish yuzasidan tushuntirish va chorlash ishlari olib borilmoqda.
Birinchi navbatda kimlarga deportatsiya xavf solmoqda, bir necha yuz ming nolegallarni vatanga qaytarish masalasini qanday hal etish mumkin va Rossiyada hozirgacha noqonuniy boʻlib turgan fuqarolar nima qilishi zarur - bu savollar bilan Sputnik migratsiya sohasidagi mutaxassislarga yuzlandi.

Muddat tugagandan keyin birinchi navbatda kimlar mamlakatdan chiqarilib yuborilishi mumkin

Migratsiya tadqiqotlari markazi eksperti, migratsiya huquqlari sohasidagi mutaxassis Dmitriy Mixaylov IIV ular haqida bot-bot eslatayotgan kimlarni “nolegal migrantlar” safiga qoʻshish zarurligiga aniqlik kiritdi.
Mening tushunishim boʻyicha gap umuman Rossiyada amaldagi migratsiya qonunchiligiga xilof ravishda boʻlib turgan chet ellik fuqarolar haqida bormoqda: pandemiya vaqtida yopiq IIV va boshqa idoralar sabab Rossiyada boʻlib turishini qonuniylashtira olmagan xorijliklar; pandemiyaga qadar Rossiyada noqonuniy boʻlgan shaxslar, jumladan, soxta maʼlumotlar bilan kelgan xorijliklar.
Dmitriy Mixaylov
Migratsiya tadqiqotlari markazi eksperti
Ekspertning fikriga koʻra, Rossiya tomoni xorijliklarni olib chiqishga oid yirik xarajatlarni oʻz zimmasiga ololmaydi va tayyor emas. Shuningdek, maxsus joylar barcha nolegallarni qabul qilishga qodir emas.
“Keyinchalik Rossiyaga kirish taqiqini qoʻyib, ommaviy ravishda Oʻzbekiston va boshqa mamlakatlarga chiqarib yuborish u yerda oʻz fuqarolarini qaytarish uchun mexanizm va mablagʻ boʻlmagan butun Markaziy Osiyo mintaqasidagi iqtisodiy vaziyatni jiddiy ogʻirlashtiradi. Tushuntirish ishlari, xorijlik idoralar tomonidan nolegal fuqarolariga xatlari roʻyxatga olingan manzil boʻyicha joʻnatiladi. Amalda 99 foiz xorijliklar roʻyxatga olingan joyida yashamaydi, shu uchun ularga xabar yetib bormaydi”, - deydi Dmitriy Mixaylov.
Inostrannыe grajdane poluchayut trudovoy patent v Yedinom migratsionnom tsentre Moskovskoy oblasti. - Sputnik Oʻzbekiston, 1920, 18.04.2021
Migratsiya
Rossiyada noqonuniy boʻlib turgan oʻzbekistonliklarga murojaat qilindi
Oʻz navbatida Moskva hukumati huzuridagi Millatlar ishlari boʻyicha kengashining migratsiya komissiyasi raisi Yuriy Moskovskiyning ishonchi komilki, migratsiya inqirozidan chiqish uchun sayʼ-harakatlarni birlashtirmoq zarur.

2021 yil 15 iyundan keyin migrantlar uchun nimalar oʻzgaradi

Huquqshunos, migratsiya boʻyicha ekspert Botirjon Shermuhammad Sputnik bilan suhbatda 2020 yil aprel oyida chiqqan Rossiya prezidentining birinchi farmonida migrantlarni 2020 yil 15 iyungacha chiqarib yuborish mumkin emas degan bandi boʻlganini eslatdi. Bu hujjatning amal qilish muddatini uzaytirishda bu band chiqarib tashlangan. Demak, koʻrsatilgan sanadan boshlab asos boʻlgan taqdirda mehnat migrantlarini shundoq ham chiqarib yuboraverishgan.
Tubdan hech narsa oʻzgarmayapti. Shunchalik Rossiya prezidenti farmoni asosida tasdiqlangan imtiyozlar oʻz nihoyasiga yetmoqda. Hozir registratsiya muddati oʻtgan yil mart oyida tugagan va uzaytirilmagan kishi Rossiya hududida 2021 yil 15 iyunga qadar vaqtincha boʻlib turishi mumkin. Shundan soʻng registratsiya muddatini patentga ega boʻlgan taqdirda uzaytirish mumkin, xolos.
Botirjon Shermuhammad
Huquqshunos, migratsiya boʻyicha ekspert
Oʻzbekiston va MDH davlatlarining oʻz fuqarolarini qaytarish boʻyicha imkoniyatlariga toʻxtaladigan boʻlsak, bu yerda ekspertlar oʻxshash fikrlarni bildirishdi: Markaziy Osiyo mamlakatlarining bugungi kunda shuncha fuqarolarini qabul qilish va ishga joylashtirishga zaxiralari borligi dargumon. Boz ustiga noqonuniy migrantlarni tezda olib chiqib ketishning imkoni yoʻqligi masalasi ham bor. Samolyot va poyezdlar bilan maxsus reyslar tashkil qilingan taqdirda ham bunga yarim yilgacha vaqt ketadi.

Hozir Rossiyada boʻlgan noqonuniy migrant nimalar qilishi darkor?

Bunday sharoitlarda qanday deport boʻlmaslik uchun migrantlarning oʻzi nimalar qilishi kerak?
Ikki toifadagi chet ellik fuqarolar bor: birinchisi – 2020 yil 15 martgacha hujjatsiz, noqonuniy boʻlgan kishilar; ikkinchisi – hujjatlari boʻlgan migrantlar va Rossiya prezidentining farmonida asosida registratsiyalari uzaytirilgan va yuqorida tilga olingan farmondagi imtiyozdan foydalanganlar. 2021 yil 15 iyunga qadar birinchi toifadagilar IIV boʻlimlariga kelishlari, ariza yozishlari, idora bazasidagi tekshiruvdan oʻtishlari va roʻyxatdan oʻtishlari yoki Rossiyadan chiqib ketishlari mumkin. Pandemiyaga qadar qonuniy maqomga ega boʻlgan ikkinchi toifadagilar boʻlib turish hujjatlarini uzaytirish uchun hujjatlarinini rasmiylashtirishlari kifoya yoki vataniga ketishlari mumkin.
Botirjon Shermuhammad
Huquqshunos, migratsiya boʻyicha ekspert
U migratsiya qonunchiligini buzganlar uchun Rossiyaga kirish taqiqi 3 yildan 10 yilgacha boʻlishi mumkinligini eslatdi. Muddat noqonuniy boʻlib turish muhlati va qoidabuzarlikning jiddiyligiga bogʻliq boʻladi.
Huquqshunosning soʻzlariga koʻra, hozir Oʻzbekiston va Rossiya oʻrtasida odamlar IIVga kelib, maqomini rasmiylashtira olishlari uchun bunday fuqarolar uchun afv loyihasi muhokama qilinmoqda. Lekin bunday holatda, Tojikiston, Qirgʻiziston va Moldova tajribasining koʻrsatishicha, kutilmagan toʻsiqlarga duch kelish mumkin. Afvni ikki mamlakat prezidentlarining shartnomasi asosida eʼlon qilishadi, buyruqni esa IIV rahbarining oʻrinbosari imzolaydi. Joylarda bu ish bermaydi, chunki hujjatning prezident farmoni, hukumat qarori yoki qonun kabi kuchi boʻlmaydi.
Yuriy Moskovskiy muammoning mantiqli va samarali yechimini migratsiya qonunchiligini ishlab chiqishda koʻradi. Qisman vaziyatni migratsiya afvi hal qilgan boʻlardi, biroq u prezident farmoni shaklida eʼlon qilinishi kerak. Oʻshanda toʻliq yuridik kuchga ega boʻladi.
Stroitelstvo  - Sputnik Oʻzbekiston, 1920, 18.04.2021
Dunyoda
Tojikiston Rossiyaning noqonuniy migrantlar toʻgʻrisidagi maʼlumotlariga shubha bilan qaradi
Dmitriy Mixaylov oʻz navbatida ketishni istamayotgan yoki hujjatlarini rasmiylashtirish pul toʻlay olmaydigan migrantlar deportatsiyasi bilan bogʻliq har tomonga foydali variatni taklif qilmoqda: ularning Rossiyaga kirishiga taqiq qoʻymaslik. Bunday yondashuv har ikki tomonga foydali boʻlgan boʻlardi – mehnat migrantlariga ham, iqtisodiyotining ayrim sohalari hozirgacha ishchi kuchi yetishmasligidan aziyat chekayotgan Rossiyaga ham.
Har qanday holatda ham hatto agar barcha xohlovchi noqonuniy migrantlarga qonuniy boʻlish imkoniyati berilsa, ularning bir qismi bunday xarajatlarni koʻtara olmaydi va vatanga qaytishga majbur boʻladi. Shu bois asosiy masala ochiq qolyapti: qanday qilib va kimning hisobidan bu olib chiqib ketish tashkil etiladi?
Yangiliklar lentasi
0
Avval yangilariAvval eskilari
loader
LIVE
Zagolovok otkrыvayemogo materiala