Kolumnistlar

Shturmga tayyorgarlik: Rossiyaning Su-25 qiruvchilari nega Tojikistonda joy oldi

© Sputnik / Konstantin Mixalchevskiy / Fotobankka oʻtishVoyennыe ucheniya ODKB "Rubej-2021" v Kirgizii
Voyennыe ucheniya ODKB Rubej-2021 v Kirgizii - Sputnik Oʻzbekiston, 1920, 15.10.2021
Mustaqil Davlatlar Hamdoʻstligiga va ayniqsa, Markaziy Osiyo mamlakatlariga notinch Afgʻonistonda toʻplangan Iroq va Suriyadan kelgan terrorchilar xavf solmoqda.
Murakkab tezkor vaziyat qoʻshinlarning jangovar tayyorgarligi oshirilishi va Afgʻoniston chegarasining shimoliy qismida barcha maxsus xizmatlar faollashtirilishini talab qiladi.
Rossiya prezidenti Vladimir Putin Ozarbayjon, Armaniston, Belarus, Qozogʻiston, Qirgʻiziston, Tojikiston, Turkmaniston va Oʻzbekiston maxsus xizmatlari rahbarlari bilan 13 oktyabr kuni oʻtkazilgan uchrashuvda Iroq va Suriyada harbiy tajriba orttirgan terrorchilar Afgʻoniston hududidan MDH mamlaktalariga kirib kelishlari ehtimoli yuqoriligi haqida bayonot qildi va kuch tuzilmalari qoʻshma maxsus operatsiyalarga oldindan tayyorgarlik koʻrishlari muhimligini taʼkidladi.
Prezident RF V. Putin prinyal uchastiye v plenarnom zasedanii foruma Rossiyskaya energeticheskaya nedelya - Sputnik Oʻzbekiston, 1920, 14.10.2021
Afgʻonistonda vaziyat keskinlashuvi
Putin: terrorchilar Afgʻonistondan Markaziy Osiyoga yoyilishni boshlashi mumkin
Xuddi shu kunning oʻzida maʼlum boʻlishicha, Rossiya razvedkasi (TRX) Afgʻonistondagi joriy vaziyatni oldindan bashorat qilgani maʼlum boʻldi. Tojikiston Davlat Milliy Xavfsizlik Qoʻmitasi (DMXQ) afgʻon hududidan narkotik moddalar, qurol-yarogʻ va oʻq -dorilar oqimi koʻpayganini qayd etdi. Optimizm maydoni koʻz oldimizda qiskarib bormoqda.
Avvalroq Rossiya tashqi ishlar vaziri oʻrinbosari Andrey Rudenko toliblar Afgʻonistonning shimoliy provintsiyalarini nazorat qila olmasligini va Markaziy Osiyo mamlakatlaring xavfsizligiga kafolat bera olishga qodir emasligini taʼkidlagan edi. "Tolibon"* harakatidan boʻlgan ayrim qurolli uyushmalar Tojikiston hududiga bostirib kirishga tayyor.
Ushbu tashvishli fonda Afgʻoniston chegarasi yaqinida KXSHT qoʻshinlarining "Jangovar birodarlik - 2021" qoʻshma tezkor-strategik mashgʻulotlarini oʻtkazish zarur koʻrinmoqda. Tojikistonning Harb-Maydon va Momirak poligonlarida manyovrlar 18-23 oktyabr kunlari Belarus, Qozogʻiston, Qirgʻiziston, Rossiya va Tojikistondan kelgan 5 mingga yaqin harbiy xizmatchilar ishtirokida oʻtkaziladi. Operatsiyaga 700 dan ortiq qurol aslaha, jumladan, 40 dan ortiq samolyot va vertolyotlar (Su-24MR, Su-25, Mi-8MTV, Mi-24) va 15 ta boshqaruvchisiz uchish apparatlari jalb qilinadi.
"Jangovar birodarlik"ning tarkibiy qismlari Sputnik ilgariroq aytib oʻtgan "Hamkorlik", "Qidiruv" va "Eshelon" maxsus mashqlaridan iborat boʻladi.
KXSHT Birlashgan shtabi boshligʻi Anatoliy Sidorov payshanba kuni hamkorlikdagi qoʻshinlar haqidagi maʼlumotlarga tuzatish kiritdi, ular koʻpaygani maʼlum boʻldi. Sidorov mashqlar tojik-afgʻon chegarasidagi voqealar rivojlanishining turli variantlari, jumladan, "inqirozli darajani" ham koʻzda tutishini qoʻshimcha qildi.

Hujum burilishlari

KXSHT boʻyicha ittifoqchilar Afgʻoniston bilan chegara yaqinida qator maxsus mashgʻulotlarga tayyorgarlik ishlarini yakunlamoqda. Markaziy harbiy okrug(RF)ning Su-24MR bombardimonchi samolyotlari va Rossiyaning Qirgʻizistonda joylashgan "Kant" qoʻshma bazasining Su-25 shturm samolyotlari Tojikistonga koʻchirildi. Birgalikdagi mashgʻulotning aktiv bosqichida uchuvchilar dushman obʼyektlarini qidirish va yoʻq qilishni mashq qiladilar, shuningdek, hujum uyushtirayotgan motooʻqchilar va tankchilar boʻlinmalarga havodan oʻt ochish orqali koʻmak koʻrsatadilar.
Boytsы Talibana* v parke razvlecheniy v Kabule  - Sputnik Oʻzbekiston, 1920, 16.09.2021
Dunyoda
KXSHT mamlakatlari oʻz hududlarida afgʻon qochoqlarini joylashtirmasliklarini bildirishdi
Su-25 shturm samolyoti yer ustidagi kichik oʻlchamli harakatlanuvchi va harakatsiz obʼyektlarni taktik va yaqin operativ chuqurlikda old tomonda yoʻq qilishga moʻljallangan. Nishonlar toʻgʻridan-toʻgʻri koʻrinib turgan bir sharoitlarda yoki boʻlmasa 30 metrdan besh kilometrgacha balandlik boʻyicha berilgan koordinatalarda - quruqlikdagi qoʻshinlarni kechayu-kunduz bevosita qoʻllab-quvvatlashda unga teng keladigani yoʻq.
Su-25 ning kichik burilish radiusi (500 metr) shturmchi-uchuvchilarga hujumlarni samarali tashkil etish va: 30 mmli pushka-oʻqlari, boshqariladigan va boshqarilmaydigan raketalar, tuzatiladigan va kasseta bombalari, qudratli, keng hajmda-portlovchi aviabombalar va yoqilgʻi aralashmasiga toʻla baklar singari oʻq-dorilarni tejamkor ishlatishda yordam beradi. Su-25 hujum samolyotining maksimal jangovar yuki 4 tonnadan oshiq.
Ushbu qudratli va universal havo qurashchisi 1980 yillarning boshlaridayoq Afgʻonistonda oʻzini yaxshi tomondan koʻrsata olgan va soʻnggi oʻn yilliklarda bir necha bor modernizatsiya qilingan.
Manevralarga tayyorgarlik juda jiddiy. Avvalroq, Rossiya Markaziy harbiy okrugi qoʻshinlar qoʻmondoni oʻrinbosari Aleksey Lemyakin Tojikistonda "Suriyadagi jangovar tajribani hisobga olgan holda, KXSHT tezkor kuchlarining moddiy-texnik taʼminot boʻyicha keng koʻlamli vazifalari ishlab chiqilishini" maʼlum qilgan edi.
"Jangovar birodarlik-2021"ning operativ-strategik mashgʻulotda KXSHTga aʼzo boʻlmagan Oʻzbekiston qoʻshinlari ishtirok etmaydi. Aytish joizki, mamlakat obʼyektiv ravishda Tashkilot xavfsizlik zonasida joylashgan va ilgarilari qoʻshma kontraksilterror manyovrlarda qatnashgan.
Ehtimol, Toshkent harbiy tahdidlarni mustaqil bartaraf qilmoqchi, balki KXSHT kuchlari va vositalaridan koʻra afgʻon sheriklari bilan yaqin hamkorlikdan umid qilayotgandir.

Tezkor vaziyat

"Tolibon"*ning oktyabr oyidagi tashqi siyosiy faolligi - (Dohada boʻlib oʻtgan) qator muhim uchrashuvlar va xorijdan gumanitar va moliyaviy yordam olish uchun va harakatni xalqaro miqyosda qonuniy siyosiy kuch sifatida tan olinishi uchun qoʻyilgan qadamlar - keyingi iqtisodiy va mamlakatning ichki siyosiy tanazzulini oʻrnini bosa olmaydi.
Qoʻshni davlatlar va BMT toliblar inklyuziv hukumat tuzish va ayollar huquqlarini hurmat qilish haqidagi vaʼdalarini bajarmayotganiga ishora qilmoqda. "Tolibon"*ning "raqiblarga qarshi turish" haqidagi vaʼdalariga qaramay, yirik shaharlarda teraktlar davom etmoqda, Afgʻonistonning shimoliy viloyatlarida elektr uzatish liniyalari portlatilishi tingan emas.
Toliblar "ikkinchi bor hukumatni egallagach" afgʻon ommaviy axborot vositalari aksariyatining ortida "Islom davlati"* turgan 17 ta terakt haqida xabar berdi. Qobul, Nangarxar, Parvon, Kunar, Qunduz shaharlaridagi portlashlarda 600 ga yaqin inson jabr koʻrdi (hamma terorchilik hujumlari ham jamoatchilikka maʼlum qilinavermaydi). 8 oktyabr kuni Xonobod uyezdida (Tojikistonga tutash boʻlgan Qunduz provintsiyasi) shialar masjidida sodir boʻlgan portlash oqibatida 120 kishi halok boʻldi, 160 dan ortiq inson jarohatlandi. 14 oktyabr kuni Kunar provintsiyasida ichida toliblarning uyezd politsiyasi boshligʻi boʻlgan avtomobil portlatildi.
6 oktyabrya 2021. Prezident RF Vladimir Putin provodit v rejime videokonferentsii soveщaniye po voprosam razvitiya energetiki. - Sputnik Oʻzbekiston, 1920, 15.10.2021
Rossiya
Qorabogʻ, toliblar va saylovlar: Putinning MDH yubiley majlisidagi nutqidan iqtiboslar
"Tolibon"*ning AQSH va NATOning Afgʻonistondagi harbiy interventsiyasiga qarshi kurashda muvaffaqiyatidan soʻng, Afgʻonistonga Iroq va Suriyada jangovor tajribaga ega boʻlgan "ID"* terrorchilari kirib kelishni boshladi, oʻz oʻrnida bu "hamma hammaga qarshi" boʻlgan urush davom etishini anglatadi. Afgʻon xalqining boshiga tushgan kulfat shundan iboratki, hokimiyat uchun kurashda mamlakatda tobora koʻp yangidan yangi radikal uyushmalar paydo boʻlmoqda. Toliblarga qarshi "eskicha" partizan kurashini etnik tojik kichik-Ahmad Maʼsud boshchiligidagi Milliy qarshilik koʻrsatish fronti ham davom ettirmoqda.
Afgʻonistondagi vaziyatning rivojlanishini hisobga olgan holda, KXSHTning Tojikistondagi harbiy mashgʻulotlari, Rossiyaning Dushanbega koʻrsatayotgan harbiy va harbiy-texnik yordami, tojik-afgʻon chegarasining moddiy-texnik mustahkamlanishi katta ehtimol bilan yaqin oylarda davom ettiriladi va hatto rivojlanadi.
* - Rossiya Federatsiyasida taqiqlangan terrorchi tashkilot.
Yangiliklar lentasi
0
Avval yangilariAvval eskilari
loader
LIVE
Zagolovok otkrыvayemogo materiala