Jamiyat

"Ogʻriqlardan yiqildim, ammo barchasini boshidan oʻrgandim": fargʻonalik sportchi ayolning hayoti

© Lichnыy arxiv Zumrad MaxmudovoyZumrad Maxmudova s semyey
Zumrad Maxmudova s semyey - Sputnik Oʻzbekiston, 1920, 06.12.2021
3 dekabr - xalqaro Nogironlar kuni. Sputnik Oʻzbekiston ogʻir avtohalokatdan omon qolgan, oʻtirishni ham boshidan oʻrgangan va professional sportchiga aylangan Zumrad Mahmudovaning ibratli hayoti haqida hikoya qiladi.

“Agar tirik qolsam, hech qachon oʻtira olmasligimni aytishdi”

2010 yilning 2 dekabr oqshomi. Zumrad Mahmudova betob boʻlgan tanishini yoʻqlash uchun koʻchaga chiqqandi. Hammasi u uyga qaytayotganda sodir boʻldi: Zumrad yoʻlakdan oʻtayotganda, uni avtomobil urib ketdi. Haydovchi rul boshqaruvini yoʻqotgandi.
Mashina uni bir necha metrlarga uloqtirib yuborgandi. U oʻshanda xushidan ketmagan, shuning uchun barchasini yaxshi eslaydi.

“Ular suratga olishayotganida, konsultatsiya boʻlib, umurtqa pogʻonamni qanday qilib tuzatishni muhokama qilishayotganida men hushimda edim, - deydi Zumrad,- shifokorlar onamga agar tirik qolsam, hech qachon hatto oʻtira olmasligimni aytishdi”.

Zumrad omon qoldi. Operatsiya Toshkentda oʻtkazildi, u toʻqqiz soat davom etdi. Biroz vaqt oʻtgach, Fargʻonaga qaytib kelgan Zumrad eri bilan ajrashishga qaror qildi.
© Lichnыy arxiv Zumrad MaxmudovoyZumrad Maxmudova
Zumrad Maxmudova - Sputnik Oʻzbekiston, 1920, 06.12.2021
Zumrad Maxmudova

"Uydan men ketmoqchi edim, u emas, - deb eslaydi u. Onamning oldiga qaytishni oʻyladim, chunki erim yashashi kerak edi. Lekin u bizni - meni, ikki oʻgʻlimni tanladi. Erim menga sabot bilan qaradi: yotganimda yaralar paydo boʻlmasligi uchun har ikki soatda oʻgirib qoʻyardi, badanimni artib qoʻyardi”.

“Oʻzingizni okean deb tasavvur qiling”

Zumradning aytishicha, sodir boʻlgan noxush hodisaga qaramay, u na gʻazablanishni, na ranjishni xayoliga keltirgan.
“Bolaligimdan yaxshi bilaman: agar odam gʻazablansa, u oʻzini faqat gʻazablanish bilan cheklagan boʻladi. Erim doimo shunday derdi: agar biror noxush hodisa yuz bersa, kimdir yomon nigoh bilan qarasa, oʻzingni okean deb tasavvur qil", deydi u.
“Nega aynan okean? Okean - ulkan va cheksiz. Nima boʻlishidan qatʼiy nazar, toʻfon, poʻrtana va boʻronlardan keyin ham uning suvlari avvalgidek boʻlib qoladi”.
U bitta haqiqatni anglashdan qoʻrqardi: u betob, demak doimo boshqalardan yordam soʻrashi kerak. Fargʻonada reabilitatsiya boʻyicha mutaxassislar deyarli yoʻq edi. Soʻngra Zumrad oʻzi mustaqil shugʻullanishga qaror qildi, internetdan reabilitatsiya yordamlari haqida maʼlumot qidira boshladi.
© Lichnыy arxiv Zumrad MaxmudovoyZumrad Maxmudova
Zumrad Maxmudova - Sputnik Oʻzbekiston, 1920, 06.12.2021
Zumrad Maxmudova
“Toʻrt oyoqlab turishim uchun oylar davomida mashq qilishim kerak edi, deydi Zumrad.- Tanam taslim boʻlmas, titrardi”. Keyin u oʻtirishni oʻrgana boshladi - har bir urinish chidab boʻlmas ogʻriq berardi.
"Men terga botardim, hushimni yoʻqotardim, – deydi u, – shu vaqtda men bilan oilam va doʻstlarim yonimda boʻlganidan juda baxtiyorman".
Zumradning oyoqqa turib ketishiga yaqinlari turtki boʻlgan edi. U toʻlaqonli hayotga qaytishni, doimo oilasi bilan birga boʻlishni juda istardi. Bir kuni oʻz oldiga maqsad qoʻydi - u shunchalik yaxshi oyoqqa turadiki, kerak boʻlsa oʻzi uchun somsa ham tayyorlaydi.
Zumrad oʻz maqsadiga erishdi. Bugun u bemalol butun oilasi uchun ovqat pishira oladi va barcha tibbiy tahlillarga zid ravishda kresloda oʻtiradi.

Sport va sheʼrlar

2015 yilda Zumrad Mahmudova Hindistonga joʻnab ketdi va u yerda nihoyat oʻzini qiynab yotgan savolga javob topdi: u yana avvalgidek yura oladimi? Shifokorlar unga ekzoskelet - ekstremitalarning orqa va pastki kamarlarining disfunktsiyasi tufayli tananing yoʻqolgan funktsiyalarini toʻldiradigan qurilmani taklif qila olishdi xolos.
Boshqacha aytganda, bu tanaga biriktiruvchi mexanizm va yurish paytida odamning tabiiy harakatlarini takrorlaydi. Ammo bunday qurilma juda qimmat, Zumrad oilasining esa bunga qurbi yetmasdi.
Oʻzbekistonga qaytgach, u hammasiga befarq boʻlib qoldi. Koʻp qavatli uyning birinchi qavatida yashasada, oʻzi koʻchaga chiqa olmasdi. Oltitagina zinapoyaga tushishi kerak, xolos. Tutqichlar ham yoʻq edi.

“Men yigʻlamadim, jazavaga tushmadim – shunchaki yotardim, – deydi Zumrad, – nima qilishni, endi qanday yashash haqida oʻylardim”.

Endi Zumrad ogʻir jarohatlar olgan, ammo turli sohalarda muvaffaqiyatga erisha olgan insonlar haqida oʻylay boshladi. Keyin u sportga keldi. Eri unga yana yordam berdi - uni mahalliy sport majmuasiga olib bordi. Xullas, Zumrad yadro, nayza va disk uloqtirish boʻyicha shugʻullanishni boshladi.
© Lichnыy arxiv Zumrad MaxmudovoyZumrad Maxmudova
Zumrad Maxmudova - Sputnik Oʻzbekiston, 1920, 06.12.2021
Zumrad Maxmudova
Natijada Zumrad sport bilan professional tarzda shugʻullana boshladi – 2018 yilda u Yadro uloqtirish boʻyicha Fargʻonada birinchi oʻrinni egalladi, keyin esa Toshkentda shu sport boʻyicha kumush medalni qoʻlga kiritdi.

“Ogʻir atletika bilan birga 33 yoshimda ilk bor suzishni oʻrgandim. Albatta, avvaliga tanam pastga torttgani uchun choʻkar edim. Lekin hozir osongina suzaman”, - deydi Zumrad.

Shuningdek, u Internetda blog ochdi va rus tilida sheʼrlarini eʼlon qila boshladi. U bolaligidan sheʼrlar yozardi - Zumradda kumush asr sheʼriyatiga adabiyotshunos-onasi mehr uygʻotgan edi. Biroq, Zumrad sevimli mashgʻuloti haqida tortinib gapirib berdi.
"Bolaligimdan tengdoshlarim bilan oʻyin-kulguga unchalik qiziqmasdim, buvilar bilan oʻrindiqda oʻtirishni yaxshi koʻrardim. Ularga sheʼrlarimga yozilgan qoʻshiqlar aytib berganimni eslayman, lekin ularga bu Alla Pugachevaning qoʻshiqlari, deb aytardim"-deb jilmayadi Zumrad.

Uchinchi farzandni dunyoga keltirishdan qoʻrqmadim

Hozirda Zumradning blogida 23 mingdan ortiq obunachisi bor va u bir kun kelib sheʼrlar toʻplamini nashr etishni niyat qilgan. Sheʼriyat va sportdagi muvaffaqiyatlari unga toʻrt yil avval Fargʻona davlat universitetining ingliz adabiyoti fakultetiga oʻqishga kirishiga yordam berdi.
Zumrad shunday eslaydi: dastlab u shartnoma boʻyicha oʻqishga kirgan va u universitetni tashlab ketish haqida ham oʻylagan.
© Lichnыy arxiv Zumrad MaxmudovoyZumrad Maxmudova s semyey
Zumrad Maxmudova s semyey - Sputnik Oʻzbekiston, 1920, 06.12.2021
Zumrad Maxmudova s semyey
"Ammo oradan bir oycha vaqt oʻtmay universitetdan qoʻngʻiroq qilib, nega oʻqishga kelmayotganimni soʻrashdi. Hatto haydab yuboramiz, deb qoʻrqitishdi", deb kuladi Zumrad. Bilishimcha, ular mening ishlarimni oʻrganib chiqishgan ekan. Sport va sheʼriyatdagi muvaffaqiyatlarim sababli menga kirish imtihonlari natijalariga qoʻshimcha ball ham berishdi. Shu sabab, meni davlat granti asosida oʻqishga oʻtkazishdi, lekin menga bu haqida xabar berishmagandi”.
Biroq Zumrad farzandlarini hayotidagi asosiy yutugʻi deb biladi – bir oy oldin u uchinchi oʻgʻlini dunyoga keltirdi.
Zumradning aytishicha, uning oʻzi farzand dunyoga keltirishdan qoʻrqmagan. Biroq shifokorlar baʼzida unga tanbeh berishgan.
"Bir nechta mutaxassislar bilan oʻtirganimni eslayman - ular boshlarini chayqashdi, men tugʻmasligim kerakligini aytishdi, bu juda qiyin boʻladi deyishdi. Men esa ularga, buni bilaman, qiyin boʻladi, shuning uchun ham menga yordam bering, dedim. Homiladorlikni toʻxtatishga olib kelmoqchi boʻlishdi", - deb eslaydi u.
Bunday koʻriklarga ruhan chidash qiyin edi, lekin Zumrad erining okean boʻlish haqidagi maslahatini esladi. Bundan tashqari, uning shifokorlar borasida omadli chopgan edi: poliklinika terapevti ham, ham chaqaloqni dunyoga keltirishga yordam bergan shifokorlar ham unga yaxshi qarashdi.
© Lichnыy arxiv Zumrad MaxmudovoyZumrad Maxmudova
Zumrad Maxmudova - Sputnik Oʻzbekiston, 1920, 06.12.2021
Zumrad Maxmudova
Zumrad oʻzini baxtli inson deb biladi. “Men hech qachon oyoqqa turolmayman, deb oʻylamaslikka harakat qilaman”, deydi u. - Garchi bundan bu haqida oʻylash ogʻir boʻlsada, men oʻzimni nogiron deb hisoblamayman. Yuragi, boshqalarga hurmati yoʻq insonlar – nogironlardir. Men esa nogiron emasman”.
Yangiliklar lentasi
0
Avval yangilariAvval eskilari
loader
LIVE
Zagolovok otkrыvayemogo materiala