Jamiyat

Birinchi yanvardan nimalar oʻzgaradi

© © Sputnik/ Stas Etvesh/ Mariya VishnyakovaDen 1 yanvarya
Den 1 yanvarya - Sputnik Oʻzbekiston, 1920, 31.12.2021
Maqolada 1 yanvardan Oʻzbekistonda kuchga kiradigan qonunchilikdagi asosiy oʻzgarishlar bilan tanishishingiz mumkin.
TOSHKENT, 31 dek — Sputnik. Oʻzbekiston qonunchiligida 2022 yil 1 yanvardan kuchga kiradigan asosiy oʻzgarishlar haqida qisqacha maʼlumotlarni taqdim etamiz.

Soliq

Mahalliy ishlab chiqarilgan uzum va meva-rezavorlardan tayyorlangan tabiiy ravishda achitilgan tabiiy vino (etil spirti qoʻshilmagan holda) va koʻpiklanadigan vinoning 1 daliga aktsiz soligʻi 1 soʻm etib belgilandi.
“Mehr daftari”ga kiritilgan yetim bolalar va ota-ona qaramogʻidan mahrum boʻlgan bolalarni qoʻllab-quvvatlash jamgʻarmalar mablagʻlari alkogol mahsulotlarining (pivo va tabiiy vino bundan mustasno) ulgurji savdosi bilan shugʻullanuvchi korxonalar sof tushumining ajratmalari, shuningdek, qonunchilikda taqiqlanmagan boshqa manbalar hisobidan shakllantiriladi.
Alkogol mahsulotlarining (pivo va tabiiy vino bundan mustasno) ulgurji savdosi bilan shugʻullanuvchi korxonalar sof tushumidan ajratmalar miqdori 5%dan 3%ga pasaytiriladi. Ular byudjetga toʻlanadigan soliq va yigʻimlarga tenglashtiriladi, soliq organlari tomonidan undiriladi va import qilinadigan alkogol mahsulotlariga nisbatan tatbiq etilmaydi.
2023 yil 1 yanvarga qadar respublika tumanlarida (Toshkent shahri bundan mustasno) faoliyat yurituvchi yakka tartibdagi tadbirkorlik subʼyektlariga belgilangan ijtimoiy soliq stavkasi 2 baravarga pasaytiriladi.
QQSning salbiy summasini qoplash (qaytarish) uchun soliq organlariga ariza bilan alohida murojaat qilish haqidagi majburiy talab bekor qilinadi.
Soliq toʻlovchi tegishli soliq davri uchun soliq hisobotini topshirishda, soliq organlarini xabardor etgan holda QQS salbiy summasini qoplash (qaytarish) talabini bildirishga haqli.
Yuridik shaxslar va yakka tartibdagi tadbirkorlar tomonidan soliq va bojxona toʻlovlari boʻyicha qarzdorlik toʻlanmaganda, soliq yoki bojxona organlari bankka toʻlovchining hisobvaraqlaridagi qarzdorlik summasiga teng miqdordagi pul mablagʻlarini muzlatib qoʻyish va ularni 30 kalendar kunidan soʻng undirish toʻgʻrisidagi farmoyishni bu haqda toʻlovchini xabardor qilgan holda yuboradi.
Uyali aloqa operatorlari uchun uyali aloqa xizmatlariga solinadigan aktsiz soligʻi stavkasi 10%gacha pasaytiriladi.

Tekshiruvlardagi oʻzgarishlar

Nazorat qiluvchi organlar tadbirkorlik subʼyektlari faoliyatini belgilangan tartibda tasdiqlangan savolnoma boʻyicha tekshiradi.
SSP aʼzosi boʻlgan tadbirkorlik subʼyektining faoliyatini tekshirishda ushbu tadbirkorlik subʼyekti roziligi bilan SSP xodimlari ishtirok etadi.
Tadbirkorlik subʼyektlari faoliyatida tekshiruvlarni oʻtkazishga qonunbuzilishlarga yoʻl qoʻyilishining oldini olish boʻyicha profilaktika tadbirlari belgilangan tartibda oʻtkazilgandan soʻng yoʻl qoʻyiladi. Bundan soliq tekshiruvlari, jinoyat ishlari va tezkor-qidiruv faoliyati doirasida, shuningdek, qonunchilik hujjatlari buzilishi haqidagi murojaatlar va maʼlumotlar asosida oʻtkaziladigan tekshiruvlar mustasno.
Moliyaviy sanktsiyalar quyidagi hollarda bekor qilinadi:
kameral soliq tekshiruvi natijalari boʻyicha aniqlangan huquqbuzarliklar uchun;
tadbirkorlik subʼyektlari tomonidan soliq hisobotini belgilangan muddatlarda taqdim etmaganlik uchun.

Bojxona tartib-taomillari soddalashtiriladi

Ortiqcha toʻlangan yoki undirilgan bojxona toʻlovlarini bojxona organlari tomonidan qaytarish toʻgʻrisidagi qaror qabul qilingandan soʻng ushbu mablagʻlar TIF ishtirokchisiga uch ish kuni davomida qaytariladi.
Bojxona toʻlovlarini kechiktirib yoki boʻlib-boʻlib toʻlashning eng kam muddati 14 kun etib belgilanadi. Ushbu muddatda foizlar undirilmaydi, bunda kechiktirib yoki boʻlib-boʻlib toʻlashning eng kam muddatidan ortganda toʻliq davr uchun foizlar hisoblanadi.
Qoʻshimcha hisoblangan bojxona toʻlovlarining undirilmaydigan va qaytarilmaydigan miqdori BHMning 20 foizigacha etib belgilanadi.
Tovarlarning TIF tovarlar nomenklaturasi boʻyicha kodini aniqlash yuzasidan bojxona organi tomonidan tayinlangan ekspertiza yakunlangunga qadar tovarlarni bojxona toʻlovlari toʻlanishini taʼminlash orqali shartli chiqarib yuborish amaliyoti joriy etiladi.
Zaharlilik darajasi "Yevro-4" ekologik toifa talablariga mos kelmaydigan gaz, benzin va dizel dvigatellari bilan jihozlangan "M" va "N" toifalaridagi gʻildirakli transport vositalaridan foydalanish va ularni sotish maqsadida "vaqtincha olib kirish" va "erkin muomala (import) uchun chiqarish" bojxona rejimiga joylashtirish taqiqlanadi.

Pensiya toʻlashning yangi tartibi

Moliya vazirligi huzuridagi byudjetdan tashqari Pensiya jamgʻarmasi tomonidan moliyalashtiriladigan pensiyalar, ijtimoiy nafaqalar, kompensatsiyalar va boshqa toʻlovlarni toʻlash tijorat banki va boshqa ixtisoslashgan tashkilotlar tomonidan amalga oshiriladi.
Pensiya va nafaqalarni mahalla fuqarolar yigʻini binosi yoki fuqaroning yashash manziliga yetkazib berish shartlaridan kelib chiqib, xizmat haqi differentsiyalashgan tartibda pensiya va nafaqalar toʻlanadigan (yetkazib berilgan) summaning 1%igacha miqdorda boʻlishi mumkin. Pensiya va nafaqalarni yetkazib berish bilan bogʻliq xarajatlar Pensiya jamgʻarmasi va respublika byudjeti tomonidan toʻlab beriladi.

Sogʻliqni saqlash sohasida shtat birliklari kengaytiriladi

Oilaviy shifokor punktlari va oilaviy poliklinikalarda “tibbiyot brigadalari” faoliyatini yoʻlga qoʻyish, shuningdek, aholiga yanada sifatli tibbiy xizmatlar koʻrsatish qamrovini kengaytirish uchun qoʻshimcha 10 mingta oʻrta tibbiyot xodimlari shtatlari ajratiladi.
Markaziy tuman (shahar) shifoxonalarining Davlat byudjetidan moliyalashtiriladigan amaldagi koykalar fondining 10%i toʻlov asosida tibbiy xizmatlar koʻrsatishdan tushadigan byudjetdan tashqari mablagʻlar hisobiga taʼminlanadigan koykalar fondiga oʻtkaziladi.

Paralimpiyachilar uchun kollejlarda qoʻshimcha kvotalar

Olimpiya zaxiralari kollejlarining paralimpiya sport turlari boʻlimlariga yuborilayotgan jismoniy imkoniyati cheklangan va nogironligi boʻlgan sportchilar uchun 5 foizgacha qoʻshimcha kvotalar ajratiladi.
Davlat sport taʼlim muassasalarida paralimpiya sport turlari boʻyicha trenerlarning lavozim maoshini hisoblashda bazaviy tarif stavkalari 1,5 baravar miqdorda qoʻllaniladi.

Chet tilini bilganlik uchun ustama

Xorijiy tillardan milliy va xalqaro sertifikatga ega davlat boshqaruv idoralarining barcha boʻgʻinlari xodimlariga lavozim maoshiga nisbatan 20%gacha qoʻshimcha ustama tashkilotlarning byudjetdan tashqari hamda ish haqi fondi doirasida byudjet mablagʻlari hisobidan toʻlanadi.

Boshqaruvchi kompaniyalar oldidagi qarzdorlik shartnomada koʻrsatiladi

Notarial idoralar tomonidan mulkdorlarning boshqaruvchi oldida qarzdorligi mavjud boʻlgan taqdirda, uning miqdori uy-joylarga boʻlgan mulk huquqini rasmiylashtirishda tegishli shartnomada aks ettiriladi. Yangi mulkdor ushbu qarzdorlik haqida ogohlantiriladi.

Davlat xizmatchilarining daromad toʻgʻrisidagi deklaratsiyasi

Davlat xizmatchilari, davlat ulushi 50 foizdan yuqori boʻlgan tashkilotlar, davlat korxonalari va muassasalari rahbarlari va oʻrinbosarlari, ularning turmush oʻrtogʻi va voyaga yetmagan farzandlarining daromadlari va mol-mulki deklaratsiya qilinishi kerak boʻladi.
Davlat xizmatchilariga respublika hududidan tashqarida hisobraqamlar ochish va egalik qilish, naqd pul mablagʻlarini saqlash, koʻchmas va boshqa mol-mulkka ega boʻlish taqiqlanadi (xorijda ishlayotgan davlat xizmatchilari va davlat xizmatiga kirishdan oldin olingan mol-mulk bundan mustasno).

Avtomototransport vositasini ijaraga berish shartnomasi - notarial tasdiqlashsiz

Jismoniy va yuridik shaxslar tomonidan avtomototransport vositalarini elektron savdo platformasidagi elektron onlayn-auktsion yoʻli bilan ijaraga berishda shartnomalarni notarial tasdiqlash talabi bekor qilinadi. Bunda elektron onlayn-auktsion natijasiga koʻra rasmiylashtirilgan bayonnoma ijara shartnomasi kuchiga ega boʻladi.

Taqdim etiladigan maʼlumotlar soni kamayadi

Davlat organlari, xoʻjalik birlashmalari, mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlari va davlat tashkilotlari tomonidan aholidan, shu jumladan tadbirkorlik subʼyektlaridan bir qator maʼlumotlar va hujjatlarni talab qilish bekor qilinadi.

Sud tizimi raqamlashtirilmoqda

Sud qarorlari taraflarga onlayn tarzda, ularning iltimosnomasi boʻyicha esa qogʻoz shaklida taqdim etiladi.
Sudyalar oliy maktabiga uning rasmiy sayti orqali ariza va murojaatlar yoʻllanadi. Professor-oʻqituvchilar va tinglovchilarning elektron reytingi, shuningdek sudyalik lavozimlariga nomzodlarni tayyorlash doirasida va qayta tayyorlash, ularning malakasini oshirish kurslari tinglovchilarining oʻquv jarayonini onlayn tarzda nazorat qilish tartibi joriy etiladi.

Tugallanmagan qurilishni moliyalashtirish toʻxtatiladi

Qurilish-montaj ishlari yakunlanganligi toʻgʻrisida qurilish sohasida hududiy nazorat inspektsiyalarining foydalanishga ruxsati olinmagan obʼyektlarni joriy saqlash uchun Davlat byudjetidan mablagʻlar ajratilishi taqiqlanadi.

Majburiyatlarini bajarmagan shaxslar bilan yer ijarasi shartnomalari bekor qilinadi

Koʻp tarmoqli faoliyatni oʻzlashtirmagan fermer xoʻjaliklari bilan tuzilgan yer ijarasi shartnomalari qonun hujjatlariga muvofiq bekor qilinadi.

Qarzdorning mol-mulki kim oshdi savdosida sotiladi

Sud hujjatlari va boshqa organlar hujjatlarini ijro etishda mol-mulkni realizatsiya qilish boʻyicha elektron onlayn auktsionda sotuvga qoʻyilgan mol-mulk uni sotishdan tushgan pul mablagʻlari hisobidan auktsion gʻolibiga qarzlarsiz va taqiqlardan yechilgan holda topshiriladi. Bunda, mol-mulkni sotishdan tushgan pul mablagʻlari yetarli boʻlmaganda qarzdorlikni toʻlash majburiyati uning sobiq egasi – qarzdor zimmasida qoladi.
Shartnomaning tarafi ikkinchi tarafdan shartnoma boʻyicha majburiyatlarni toʻla yoki qisman bajarishini qabul qilgan yoxud shartnomaning amal qilishini boshqacha tarzda tasdiqlaganda, ushbu shartnomani keyinchalik haqiqiy emas deb topishni talab qilishga, agar bunday talab halollik printsipiga zid boʻlsa, haqli emas.

Kommunal xizmatlar koʻrsatish shartnomalarni monopoliyaga qarshi kurashish organi tekshiradi

Kommunal soha, energiya bilan taʼminlash, aloqa xizmati, yoʻlovchi va yuklarni tashish va boshqa shu kabi katta ijtimoiy ahamiyatga ega boʻlgan sohalarda tabiiy monopoliya subʼyektlari tomonidan ishlab chiqilgan ommaviy shartnomalar monopoliyaga qarshi kurashish organi bilan kelishilganidan soʻng isteʼmolchilar bilan tuziladi.

Davlat xizmatlari soni koʻpayadi

Davlat xizmatlari markazlari orqali quyidagi xizmatlar amalga oshiriladi:
Oʻzbekiston fuqarosi, respublikada doimiy yashovchi chet el fuqarosi va fuqaroligi boʻlmagan shaxsning identifikatsiya ID-kartasini hamda Oʻzbekiston fuqarosining xorijga chiqish biometrik pasportini rasmiylashtirish va berish;
jismoniy shaxslarga ayrim faoliyat turlari bilan shugʻullanish huquqini beruvchi malaka sertifikatlarini berish hamda ularni ushbu maqsadda attestatsiyadan oʻtkazish.
Manba: Norma.uz
Yangiliklar lentasi
0
Avval yangilariAvval eskilari
loader
LIVE
Zagolovok otkrыvayemogo materiala