Kolumnistlar

Gʻarb Kiyevni sotishga tayyorlanmoqda

© AFP 2022 / VASILY MAXIMOVUlitsa Kreщatik v Kiyeve.
Ulitsa Kreщatik v Kiyeve. - Sputnik Oʻzbekiston, 1920, 27.05.2022
Obuna boʻlish
Yandex newsTelegram
Rossiya bilan mojaro qilish halokatli ekanligini Ukrainaning gʻarblik xoʻjayinlari endi anglab boryapti. Biz esa, Medvedev aytganidek, maxsus operatsiyaning maqsadlariga erishishda davom etamiz.
“Azovstal”dagi eng qaysar ukrain natsiyatlarining asirlikka olishini kutilganidek Ukraina Qurolli Kuchlarining jangovor kayfiyatini choʻktirdi. Harbiy xizmatchilar taslim boʻlyapti, qochyapti, asirlikka olinyapti, safarbarlikka chiqmaganlar esa qochishmoqda. Aftidan, ukrianlar nimanidir anglagandek.
Gʻarblik patronlarning jangovar ruhiyati undanda tushib ketgan. Mariupol ozod qilinishi bilanoq, yetakchi anglo-sakson OAVlarining birinchi sahifasidan Ukraina yoʻqolib qoldi. “Urushning 88-kuni, 89-kuni” degan mavzular ham qayoqqadir daf boʻldi.
Angliya propagandasi Jonni Depp va Ember Xerdning sud jarayoni bilan shugʻullana boshladi. Amerikaliklar esa eʼtiborini noyabrda boʻlib oʻtadigan saylovlarga qaratdi.
Qoʻshma Shtatlar axborot maydonida ongli odamlarning ovozi avval biroz qoʻrqib, keyin yanada kuchliroq jaranglay boshladi. “Ukrainadagi urush murakkablashib boryapti, Amerika bunga hali tayyor emas”- bunday sarlavhali maqola New York Times ning allaqanday betida emas, balki Demokratik partiya asosiy OAVsidan joy olgan.
Tahririyat ukrain yetakchilariga tezroq “ogʻriqli boʻlsada, muzokaralarga kelish uchun hududlar borasida bir toʻxtamga kelishni” maslahat bermoqda. Yaʼni, soddaroq qilib aytganda, hududlarini Rossiyaga berishni aytishmoqda.
“Bizga ukrain mojarosi borasida haqiqiy munozara kerak”- bu soʻzlar Amerikaning tajovuzkor jarchisi boʻlmish Washington Timesda tez-tez koʻzga tashlanmoqda. Uning sahifalarida ukrain mojarosiga turli rakurslardan qarash va global yadroviy mojarolarni oldini olish haqidagi maqolalarni uchratish esa juda gʻalati. Avvalroq qayerda edingiz, deb soʻragisi keladi kishini.
Barcha pozitsiyalarning natijasini dunyo siyosatining 99 yoshli oqsoqoli Genri Kissendjer chiqarib berdi. Davosda boʻlib oʻtgan forumda u dangal qilib Ukrainaga tezroq taslim boʻlish, yaʼni Moskva bilan tinchlik muzokaralarini boshlashni maslahat berdi.
“Nima boʻlsa ham urush boʻlmasin” mavzusini mashhur konservativ publitsist Patrik Byukenen ham juda qiziqarli rivojlantirmoqda. U maxsus harbiy operatsiya boshlaganidanoq vatandoshlarini harbiy bellashuvga aralashmaslikka va Rossiya bilan qarama-qarshilikning xatari va foydalarini ongli tarzda baholashga chaqirgan edi. U hozir mojaroning uzoq davom etishidan, yadro urushi xavfi va bir-birini yoʻq qilishdan boshqa, hech qanday foyda koʻrmayapti.
Oʻz sahifasida Byukenen XX asrda Amerika rahbariyati Yevropada bir necha marotaba mojarolar yaratishga harakat qilgani, SSSR rahbarlariga qarshi axborot urushini olib borgani, keyin esa vaziyat jahon urushiga yetib kelganida chap berib tinchlik muzokaralariga borganini oʻz oʻquvchilariga eslatib oʻtdi. Bor avlod-ajdodini soʻkib janjal qilgan super derjavalar yetakchilari esa natijada uchrashishdi, bir-birlarini bagʻirlariga bosishdi, kameralarga birgalikda jilmayib qoʻyishdi. Dunyo yengil nafas ola boshladi.
“Ayk” (Hech qanday takalluflarsiz Byukenen prezident Duayt Eyzenxauerni shunday deb atagan) “Budapesht qassobi” (butcher of Budapest) Nikita Xruщevni Amerika Qoʻshma Shtatlari boʻylab 12 kunlik turnega taklif qildi. Nikson Leonid Brejnev bilan “qurolsizlantirish” ishlarini tashkillashtirdi. Soʻngra Brejnev 1968 yili “Varshava kelishuvi” qoʻshinlariga “Praga bahori”ni yoʻq qilishni buyurdi... Endi AQSH va Rossiyaning ikkinchi sovuq urushni chiqarish oʻrniga yangi muzokalarni boshlash vaqti kelmadimikan?”- deb savol tashlamoqda muallif.
Bu lahzalarda Vashingtonning Praga va Budapeshtdagi gumashtalari nimalarni his qilganini faqat tasavvur qilish mumkin. Aftidan, Zelenskiy va Ko nimani his qilgan boʻlsa, shuni, shekilli.
Hech qayerda axborot kun tartibidagi oʻzgarishlar anglo-sakson OAVlarining Zelenskiyga boʻlgan munosabatidek tezda va yarq etib koʻzga tashlanmaydi. Yoʻq, Kiyev rejimi vakillaridan hamon iqtibos keltirishmoqda, ammo ton va mavzuga yondashuv shunaqangi oʻzgarganki.
Mana, masalan, Zelenskiy Davos forumida otashin nutq soʻzlayapti. Ammo uning eng esda qolar soʻzlarini OAVlarda iqtibos qilib berishmayapti. Xabar sarlavhalari esa bir xil, zerikarli va standardagidek: “Zelenskiy Rossiyaga qarshi sanktsiyalar talab qilmoqda”, “Maksimal sanktsiyalarni talab qilmoqda”. “Zelenskiy yordam, sarmoya soʻramoqda”, va yana “yordam soʻramoqda” va yana “jahon hamjamiyatidan yordam soʻramoqda”. Xuddiki, Jitomirdan kelgan kambagʻal qarindoshing Lariosik eshik oldida sadaqa soʻrayotgandek. Haydab yuboray desang- yaxshi emas, ammo gʻashingga ham tegadida. Undan qutulishni xohlaysan, ammo obroʻni saqlab turib buni qanday qilishni bilmaysan.
91 yoshli afsonaviy oligarx Jorj Soros oʻsha Davos forumida Rossiya bilan urush qilishga gij-gijladi. Ammo soʻzlaridan soʻng shunday taassurot qoldirdiki, u xuddi urib tushirilgan uchuvchi rolini oʻynayotganga oʻxshardi. Shunday uchuvchiki, unga alohida moliyaviy klanlar hamon oʻz rejalarini eʼlon qilishga ishonib topshirishadi. Keyin esa ularning amalga oshirilmasligi haqida baland ovozda arz qilishadi. Uning barcha safsatalari anchadan buyon haqiqatdan yiroq va hech nimani vaʼda qilmay qoʻygan. Xuddi shu nutqida Soros Xitoy iqtisodiyoti, shaxsan Si Tszinpinning qulashini bashorat qildi. Ammo, u buni har yili bashorat qiladi- xoʻp nima boʻpti shunga?
Ukrainadagi maxsus operatsiyaning muvaffaqiyati nafaqat harbiy gʻalabalarda, balki Rossiyaga qoʻshilishning nafaqadar muhimligini anglashda ham namoyon boʻladi. Shunday boʻlsaki, minglab, millionlab insonlar bir vaqtning oʻzida uni anglasa. Xalq irodasining bunday burilishi, albatta tarixiy hodisa. Va ayni lahzada Vashington siyosatchilari taslim boʻlish yaxshiroq ekanini anglab yetmoqda. Yaʼni, ularning taʼbiri bilan aytganda, oʻq ostida turmaslik kerak.
Boz ustiga Rossiyaga qarshi syurrealistik sanktsiyalar Qoʻshma Shtatlarni yangi Buyuk depressiya davriga yetaklayapti. Agar bu darhol bartaraf etilmasa, noyabr oyida Demokratik partiyaning gʻalaba uchun hech qanday imkoniyatlari qolmaydi. Bartaraf etish uchun esa, Ukrainani birlashtirish kerak. Bu yerda shaxsiy hech nima yoʻq, shunchaki biznes.
Boshqa bir savol: oʻz obroʻsini yoʻqotmasdan turib buni qanday amalga oshirish mumkin? Qanday qilib Vashington maʼmuriyati oʻz auditoriyasiga Rossiya bilan muzokaralar istagini tushuntiradi? Axir Demokratik partiya amerikaliklarga mutlaqo zararli militaristik jazavani sochib boʻlgan ediku. New York Times ning patsifistik maqolalar izohlarida faqatgina “Bayden sotqinlik qildi!” degan nolalar yozilgan.
“Qanday qilib biz Ukrainaga sotqinlik qilishimiz mumkin?”- norozi boʻlmoqda oʻquvchilar. Axir bu NATO va AQSH ning oʻz imidjiga katta zarbaku? Bizning yevropalik malaylarimiz, yaʼni NATO boʻyicha sheriklarimizchi? Ular biz haqimizda nima deb oʻylashadi?
Vaziyatning qiziq tomoni shundaki, Bayden maʼmuriyati Rossiya bilan qarama-qarshishikni kamaytirib Demokratik partiyani boʻlajak saylovlarda omon saqlab qolmoqchi. Demokratiyaning ashaddiy tarafdorlari esa buni sotqinlik deb oʻylashmoqda va agar demokratlar Kiyevga xiyonat qilishsa, saylovlarda ularga qarshi ovoz berish bilan tahdid qilishmoqda.
Sharqiy–yevropalik qarchigʻaylarning ham anchagina kayfiyati tushgan- boshqachasiga qanday yoʻl tutish kerak? Koʻz oʻngimizda ular mavjudligining mazmuni, yaʼni Rossiyaga dushmanlikning bor mohiyati va ahamiyati yoʻqolyapti. Ular xuddi bir odamdek Kissendjerning yarashish taklifini qoralashmoqda va Vashingtondan Ukrainani qurollantirishni davom ettirishni talab qilishmoqda. Va Ukraina qoʻli bilan Rossiyaga qarshi urushni davom ettirishmoqchi.
Ammo, Ukraina esa bizning koʻz oʻngimizda, afsuski, tugab boryapti. Qrimdan keyin Donetsk va Lugansk respublikalari ajraldi, Azov qirgʻoq boʻyi boy berildi, Qora dengizning Odessa va Nikolayev qirgʻogʻi hududlarining esa taqdiri nomaʼlum. Pan Dudaning oʻz bataloni bilan bostirib qirmoqchi boʻlgan gʻarbiy hududlarning ham taqdiri nomaʼlum. Darvoqe u yerda koʻpchilik allaqachon “polyak kartalari”ni olgan va oʻzlarini YEI “tsivilizatsiya hamjamiyatining” Sharqiy Kres tarkibining bir boʻlagi sifatida hisoblamoqda.
Reja boʻyicha jang qilishi kerak boʻlgan ukrainlar ham tugayapti. Ularga frontga chiqish va qop-qop vaʼda beradigan, biroq xohlagan vaqti Londonga uchib ketadigan prezident uchun oʻzini qurbon qilishdan maʼno bormi?
Gʻarbdagi sheriklar esa zerikib qoldi. Endi Ukraina ular uchun qiziq emas. Zelenskiyning oʻzi Davosdagi Gʻarb oligarxlariga mamlakat hududlarini tiklash uchun sarmoya kiritishni taklif qilib bu mavzuni butkul yopdi. Qanchaga deng- yarim trillion dollarga! Eh, rus odamining qalbi keng. Eh, kechirasiz, bizda buncha pul yoʻq. Qanchalar shu jonga tegdiya! Jonni Deppni Ember bilan sudi nima boʻlayotgandi?
...Hozircha, Moskvaga koʻrib chiqish uchun taklif qilinayotgan tinchlik shartnomalari loyihalari maʼnisizdek. Oʻsha Kissendjer Rossiya va Ukrainaga status-kvoga- 24 fevral boʻyicha chegaralarga qaytishni taklif qilyapti. Italiya rahbariyati Ukrainaga umuman Donbass va Qrimni ham avtonomiya maqomida topshirishni tavsiya qilmoqda. Bu endi, Dmitriy Medvedev aytganidek, “Rossiyaga nisbatan toʻgʻridan-toʻgʻri surbetlik”.
Axir “nima boʻlsa ham urush boʻlmasin” trendi bilan baribir biz murosaga kelishimiz mumkinku. Va shu yerda ham ikkilantiruvchi vaziyat yuzaga keladi. Ukrainaning hududiy jihatdan ziyon koʻrishi uning vatanparvarlarini juda qattiq junbushga keltiradi. Unda bu vaqtga kelib Ukrainadan nima qoladi? Moskva tomonidan beriladigan har qanday yengillik esa rossiyalik vatanparvarlarni norozi qiladi. Bunda qanday yoʻl tutish kerak?
Umuman olganda, bularning bari juda uzun tarix. Rossiya bilan mojaro qilish halokatli ekanligini Ukrainaning gʻarblik xoʻjayinlari endi anglab boryapti. Nima ham derdik, davom etishga toʻgʻri keladi. Medvedev taʼbiri bilan yumshoqroq aytganda, ularga aslo eʼtibor bermasdan, maxsus operatsiyaning maqsadlariga erishishda davom etamiz.
Yangiliklar lentasi
0