Onkologiya - Sputnik Oʻzbekiston, 1920, 21.01.2022
Bu qiziq
Ushbu ruknimizda ilm-fan, inson sogʻligi, foydali va zararli oziq-ovqatlar, parhez taomlar, shifokorlar maslahati va boshqa barcha uchun qiziqarli maʼlumotlar bor.

Xurrak otish zararlimi?

© Depositphotos / FotodomXoroshiy krepkiy son - zalog nashego fizicheskogo i dushevnogo zdorovya
Xoroshiy krepkiy son - zalog nashego fizicheskogo i dushevnogo zdorovya  - Sputnik Oʻzbekiston, 1920, 16.07.2022
Obuna boʻlish
Yandex newsTelegram
Xurrak otadigan odamlarda xotira va diqqat kamayishi tez-tez kuzatiladi.
Xurrak sababli salomatlikda jiddiy muammolar yuzaga kelishi mumkin. Bu haqida Sputnik Qirgʻiziston otorinolaringolog Eduard Vyazmenovga tayanib xabar berdi.
Shifokorning soʻzlariga koʻra, xurrak obstruktiv uyqu apnoesi sindromini qoʻzgʻatadi. Kishi uxlab yotganda nafas olayotganda, halqum darajasida yuqori nafas yoʻllari vaqti-vaqti bilan pastga tushadi. Natijada, xurrak otayotgan odam 10 soniya yoki undan koʻproq vaqt davomida nafas olishni toʻxtatadi, kislorod oʻpkaga kirmaydi va qondagi kislorod kontsentratsiyasi pasayadi. Miya uygʻonish uchun signal beradi, natijada uyqu toʻsatdan qoʻpol ravishda uziladi. Odam buni eslamaydi, bir zumda yana uxlab qoladi va bezovta qiluvchi tsikl yana takrorlanadi. Bu uyqu apnoesi deyiladi.
“Nerv tizimi bundan aziyat chekadi, xurrakning oqibatlari esa uygʻongandan keyin darhol seziladi. Odam uyquga toʻymagan, unda jizzakilik seziladi, atrofdadagilarga gʻazabini sochadi. Litrlab isteʼmol qilingan qahva ham yordam bermaydi. Aksincha, vaziyatni yanada yomonlashtiradi. Bundan tashqari, vaqt oʻtishi bilan xotira va diqqat qilish funktsiyalari yomonlashadi, aqliy faoliyatga ham salbiy taʼsir qiladi. Ortiqcha vaznli xurrak otadigan erkaklarda esa jiddiy gormonal muammolar kuzatiladi”.
Ortiqcha vazn, baland xurrak, bezovta uyqu, kunduzi uyquchanlik, tunda ham, kunduzi ham yuqori qon bosimi uyqu apnoesi belgisi hisoblanadi.
Shifokor uyqu apnoesi bolalarda ham uchrashini aytdi. Bunga burun pardadevorining qiyshiqligi va bodomsimon bezlarning kattalashishi sabab boʻlishi mumkin.
“Bolalar nerv tizimi uyqu rejimi buzilishiga juda sezgir. Bu ularning hech bir narsaga diqqatini jamlay olmasligida, yaʼni giperaktivligida seziladi. Shuning uchun, ota-onalar bolaning qanday uxlayotgani, nafar olishda muammolari bor yoki yoʻqligini tekshirishi kerak”, - deb maslahat beradi shifokor.
Xoʻsh, xurrakdan qanday xalos boʻlish mumkin?
Davolashning eng keng tarqalgan usuli - SIPAP: maxsus moslama tufayli nafas olish yoʻllaridan doimiy bosim ushlab turiladi. Faqat jarrohlik amaliyoti bilan xurrakdan batamom xalos boʻlish mumkin. Xirurg burun pardadevorini korrektsiyalaydi. Bu esa yumshoq tanglay mushaklarining ohangini tiklaydi. Bolalarda esa bu holatda bodomsimon bezlar olib tashlanadi.
Agar xurrak boshlanmagan boʻlsa, ushbu mashqlarni har kuni bajarib, oldini olish mumkin:
Barcha unli tovushlarni aniq va ravon talaffuz qilish (har kuni bir marotaba- 3 daqiqa)
Tilni iloji boricha oldinga va orqaga harakatlantirish, besh soniya ushlab turish. (besh marta takrorlash kerak)
Tilni yumshoq tanglayga bir daqiqa bosib turish. (uch marta takrorlash. Takrorlashlar orasida 30 soniyalik tanaffus qilish)
Lablarni jipslashtirish va ularni iloji boricha yuqoriga koʻtarish. Bu holatda yarim daqiqa ushlab turish (kun davomida bir necha marotaba takrorlash)
Pastki jagʻ bilan aylana harakatlar qilish. Dastlab soat chiziqlari yoʻnalishi boʻyicha, keyin teskari. (oʻn marta takrorlash)
Yogʻoch choʻpni tishlar bilan 5 daqiqa ushlab turish
Yangiliklar lentasi
0