02:30 18 Sentyabr 2019
Efir
  • RUB146.51
  • EUR10421.13
  • USD9411.30
Press-konferentsiya predstaviteley Human Rights Watch na temu: «Avgustovskiy konflikt na Yujnom Kavkaze i prava cheloveka»

HRW: Oʻzbekiston inson huquqlari borasida yangi sahifa ochdi

© Sputnik / Mixail Fomichev
Jamiyat
Havola olish
53620

Human Rights Watch tashkiloti Oʻzbekiston qamoqxonalaridan 16 nafar siyosiy mahbusning ozod qilinishini olgʻa siljish deb atadi

TOSHKENT, 6 dek — Sputnik. Soʻnggi vaqtda Human Rights Watch xalqaro huquqni himoya qilish tashkiloti va Oʻzbekiston hukumati oʻrtasida nozik mavzular boʻyicha muloqot oʻrnatishga erishildi.

HRWning Markaziy Osiyo boʻyicha tadqiqotchisi Stiv Sverdlovning Podrobno.uz muxbiriga aytishicha, prezident Shavkat Mirziyoyev tashkilotning mamlakatdagi faoliyati kengayishini qoʻllab-quvvatlamoqda.

Toshkentda Human Rights Watch (HRW, "Inson huquqlari qoʻriqchisi") ofisi 1996 yilda ochilgandi. Ammo 2010 yil dekabrda Oʻzbekiston Adliya vazirligi HRW vakolatxonasini yopish boʻyicha Oliy sudga daʼvo kiritgan. 2011 yil iyunda daʼvo qondirilgan.

Yetti yillik tanaffusdan soʻng hukumat HRW delegatsiyaga mamlakatga kirishga ijozat berdi va ular "ilgari boʻlmagan koʻplab ijobiy oʻzgarishlarni" oʻz koʻzlari bilan koʻrishga imkon yaratildi.

"Biz Shavkat Mirziyoyev rahbarligi ostida keyingi 14 oyda qilingan saʼy-harakatlarni yanada kuchaytirish va davom ettirish borasida tavsiyalar beramiz", — dedi Sverdlov.

Islohotlarni baholash

Tashkilot Mirziyoyevning mamlakatda Inson huquqlari boʻyicha BMT oliy komissari vakolatxonasini ochish taklifini olqishlaydi.

"Shuni aytishni istardimki, qator muzokaralardan soʻng zamon darhaqiqat oʻzgaribdi. Menga hech kim: "Stiv, agar bu yerda ishlashni istasangiz, kamroq tanqid qiling", demadi. Bizning ishimizga hech qanday aralashuv boʻlmadi. Albatta, biz Oʻzbekiston qonunchiligini hurmat qilamiz va mandatimiz doirasida ish olib boramiz: ishlayotgan mamlakatimizda inson huquqlarini oʻrganamiz, tavsiyalar beramiz. Shu sababli oʻzbek tilini oʻrganmoqdaman va suhbatdoshlarim holatini yaxshiroq tushunishga harakat qilmoqdaman", — dedi HRW eksperti.

Stiv Sverdlovning fikricha, oʻzbek jamiyati hayotida oʻzgarishlar yuz berganini ifodalovchi uch asosiy jihat mavjud. U birinchi navbatda prezident qabulxonalari tufayli odamlarda muammolarni samaraliroq hal etish imkoniyati paydo boʻlganini qayd etdi. Shuningdek, siyosiy faollarning ozod qilinishi va mahalliy OAV faoliyatidagi oʻzgarishlar ham eʼtibordan chetda qolmadi.

Shu bois HRWning Oʻzbekiston haqidagi soʻnggi hisobotlari ikki yil ilgarigisidan ancha farq qiladi.

"Tilga oladigan ijobiy jihatlar bor. Biz yangi hukumat va fuqarolar orasidagi boʻshliq kamayib borayotganligini kuzatmoqdamiz. Bu jarayonga ayniqsa prezidentning virtual qabulxonasi katta taʼsir koʻrsatmoqda", — dedi suhbatdosh.

Sverdlov Oʻzbekiston hukumati xalqqa quloq sola boshladi, deb hisoblaydi. Prezidentning amaldorlar xalqqa yaqin boʻlishi va ijtimoiy tarmoqlardan foydalanishlari kerakligi haqidagi soʻzlari davlat rahbarining hokimiyat vakillari qanday ishlashlari lozimligi haqida yaqqol qarashga ega ekanligini koʻrsatadi.

"Bu haqda ilgari ham gapirilgan, lekin hozir amalda koʻrinmoqda", — dedi u.

HRWning hisobotiga koʻra, keyingi 14 oy davomida Oʻzbekistonda 16 nafar siyosiy faol qamoqxonalardan ozod qilingan. Bu oldinga siljish deb baholanmoqda.

"Bu ahamiyatga ega raqam. Biz hukumat bilan "siyosiy mahbus" atamasi borasida ham muloqotga kirishganmiz. Bu hukumat uchun nozik masala ekanligini tushunamiz, lekin ular mana shunday mavzu boʻyicha ham biz bilan muloqot olib borayotganidan mamnunmiz. Bu sud tizimini kuzatib borayotgan insonlarga umid bagʻishlaydi", — dedi Sverdlov.

Tashkilot oldinga siljish boʻlayotganini koʻrayotgan uchinchi soha bu dolzarb mavzularni yorita boshlagan OAV faoliyatidir. Masalan, jonli efirlarda paxta terimida majburiy mehnatga yoʻl qoʻyilmasligi haqida koʻrsatuvlar berildi.

Tanqidiy ovoz

HRW oʻzining mustaqil maqomga ega ekanligini, inson huquqlari sohasidagi tadqiqotlarga xalal berishi mumkinligi bois hech qanday hukumat tuzilma tomonidan moliyalashtirilmasligini taʼkidlaydi.

"Bizning ofisimiz Nyu-Yorkda joylashgan, lekin biz Amerika tashkiloti emasmiz, biz haqiqatan Amerika yoki boshqa davlat hukumatidan mustaqil tashkilotmiz va inson huquqlari haqida bong uruvchi tanqidiy ovoz boʻlib qolamiz", — dedi suhbatdosh.

HRW ofisi

Muloqot oʻrnatilganidan soʻng tashkilot sermahsul hamkorlik davom etishiga umid qilmoqda. Shu bois hamkorlikda Oliy sud qarori masalasi oʻrganilmoqda.

Sverdlovning fikricha, turli uchrashuv va muzokaralar davomida Oʻzbekiston hukumati HRWga mamlakatda muntazam asosda faoliyat olib borishi uchun imkoniyat yaratib berish borasida siyosiy irodasini namoyish etdi.

Ofisning ochilishi yangi siyosiy muhitda qanday qaror qabul qilishni oʻylayotgan boshqa tashkilotlar uchun muhim voqea boʻladi. Sverdlov har ikki tomon mavjud toʻsiqlar bartaraf etilishi uchun hamkorlikda ish olib borishiga ishonch bildirdi.

Asosiy mavzular