09:23 25 Noyabr 2020
Efir
  • RUB136.69
  • EUR12344.73
  • USD10414.86
Dunyoda
Havola olish
Skripal ishi (27)
194151

Jahonning yakkayu-yagona hokimi boʻlishni istagan davlatning ustuvorligi barchaning koʻzi oʻngida yoʻqqa chiqayotgan bir vaqtda, nufuzli va obroʻli tashkilotlar oʻzlarini uning oyogʻi ostida qurbon qilmoqda.

TOSHKENT, 17 apr — Sputnik. Irina Alksnis.  Mustaqil davlatlarga raketa va bombalar yordamida zarba berishni xush koʻradigan, gʻarbiy hamkorlaridan farqli oʻlaroq ravishda, Rossiya – boshqa sohalarda “bomba portlatishni” yaxshi koʻradi.

Maʼlumki, oʻtgan shanba AQSH, Britaniya va Frantsiya Suriyani kimyoviy qurol ishlatishda ayblab, uning ustiga raketalar yogʻdirgan kuni, Rossiya tashqi ishlar vaziri Sergey Lavrov boshqa “kimyoviy ish” boʻyicha muhim xabarni eʼlon qilgan edi.

Rossiya Tashqi mudofaa majlisida nutq soʻzlagan Sergey Lavrov, Shveytsariyaning Shpits shahrida joylashgan, Kimyoviy qurolni taʼqiqlash tashkilotiga (KQTT)  qarashli boʻlgan radio-kimyoviy laboratoriyaning, Skripallar zaharlangan Solsberi shahridan keltirilgan zaharli modda namunalari haqidagi xulosasini eʼlon qildi.   

Sergey Lavrov oʻqib eshittirgan hujjatda quyidagi soʻzlar keltirilgan:

“Oʻtkazilgan ekspertiza natijasida namunalarda BZ nomli zaharli kimyoviy modda va uning prekursorlarining izlari topilgan. Bu Kimyoviy qurolni taʼqiqlash konventsiyasining ikkinchi kategoriyasiga oid kimyoviy modda hisoblanadi. BZ zaharli kimyoviy moddasi – bu insonni  ruhiy-falaj qilib vaqtincha harakatsizlantiruvchi zaharli modda hisoblanadi. Uning taʼsiri qoʻllanilganidan 30-60 daqiqa oʻtib boshlanadi va 4 sutkagacha davom etadi. Ushbu zaharli modda AQSH, Buyuk Britaniya va NATOning boshqa mamlakatlari armiyalarida qoʻllanilgan. SSSR va Rossiyada bunday kimyoviy modda ishlab chiqarilmagan.”

Ushbu hujjat asosida, Moskva KQTTdan, Solsberidagi voqea yuzasidan tekshiruv oʻtkazilganda,  nima sababdan Shpits laboratoriyasining ekspertizasi natijalari hisobga olinmaganini soʻradi.  

KQTT esa, Shpitsdagi laboratoriya Lavrovning soʻzlarini tasdiqlash borasida berilgan savolga, toʻgʻridan-toʻgʻri javobdan qochib, “Bunga faqat KQTTning huquqi bor. Bizning hisobotda Britaniyaning Porton-Daun laboratoriyasi xulosalari keltirilgan. Ular shunchalik aniq-ki ularga ishonaverish mumkin”, – deya javob berdi.

Ushbu vaziyatning eng “gʻaroyib” tomoni shundaki, olimlarning javobi rasmiy shaxslarni qoniqtirmaganidan soʻng, ular yoʻq joydan allaqanday dalillar izlamoqda va faktlarni buzish bilan shugʻullanmoqda.

Bundan ikki hafta oldin, Britaniya TIVida Skripal ishi yuzasidan katta janjal kelib chiqan edi. Bunga Britaniya tashqi ishlar vaziri Boris Jonsonning ekspertiza natijalari yuzasidan yolgʻon gapirgani va ushbu ishda Rossiyani ayblagani sabab boʻldi.   

Ushbu voqeada dunyo jamoatchiligini hayratga solgan narsa bu – Britaniya hukumatining yolgʻon gapirishi emas, balkim ular ushbu ishni, naqadar noʻnoqlik bilan amalga oshirayotganidir. Skripallar ishining boshidan oxirigacha soxta ekani shunchalik yaqqol koʻrinib qolgan-ki, bu xalqaro siyosatda fitna va makr-hiyla ishlatish boʻyicha ustasi farang hisoblangan Britaniya uchun – haqiqiy sharmandalikdir.

Kimyoviy qurolni taʼqiqlash tashkiloti

“Sovuq urush” davrida dunyoning ikki yirik mamlakati insoniyat xavfsizligi uchun muhim boʻlgan masalalarda kelishib olishi uchun bir necha xalqaro tashkilotlar yaratishgan edi. Ushbu tashkilotlarning asosiy maqsadi dunyoda muvozanat va barqarorlikni saqlab turish boʻlib, ularning faoliyati mustaqillik va xolislikka asoslangan edi. Oʻsha davrda faqat ana shunday  asosda bir-biriga ishonmaydigan ikki davlat orasida muhim masalalar boʻyicha kelishuvlarga erishi mumkin edi.

Ushbu tashkilotning poydevori oʻta mustahkam boʻlganligini qayd etish lozim. U sovuq urush tugaganidan keyin ham u 30 yil davomida faoliyat yuritib keldi.

Lekin hamma narsa bir kun kelib tugar ekan…

Koʻz oldimizda yuqorida aytib oʻtilgan xalqaro tashkilotlar tizimi ham yemirilib ketmoqda. Buning isbotlari har sohada koʻrinib qolgan.

Masalan, bir yil oldin, koʻpchillik doping mojarosida XOK Rossiya olimpiya jamoasiga xolisona baho berishiga, Xalqaro Olimpiya qoʻmitasi oʻzi oʻtirgan shoxga oʻzi bolta urmasligiga ishonar edi. Lekin ikki oy oldin barcha, rasman oqlangan sportchilarga, Olimpiada oʻyinlarida ishtirok etishiga ruxsat berilmaganining guvohi boʻldi.

BMT — xalqaro tashkilot sifatida oʻz mazmunini butunlay yoʻqotib qoʻygani haqida gapirmasa ham boʻladi. Bugun koʻpchillik, ushbu tashkilotning bir vaqtlar Millatlar ligasi kabi, kuni bitayotgani haqida gapirmoqda. Bosh kotib Antonio Guterrish, Gʻarb mamlakatlari Suriyaga zarba berganda, oddiy rasmiyatchilik sifatida boʻlsa ham ushbu (noqonuniy) harakatlarga qarshi bir ogʻiz soʻz demadi. Ushbu holat BMT “tobuti qopqogʻiga navbatdagi mixlarni qoqdi”, desak adashmaymiz.

Oxirgi kunlarda KQTT va uning obroʻsi haqida koʻp gaplar aytildi. Ayniqsa tashkilot oʻzining obroʻsini saqlab qolish uchun yolgʻon xulosa chiqarmaydi, demak Skripal ishi tufayli Rossiyaga qilinayotgan tuhmatlarning barchasi yolgʻon boʻlib chiqadi, qabilidagi gaplar. Bunday boʻlmaganini biz bugun koʻrib turibmiz.

Lavrovning nutqiga koʻra, KQTTning bayonotiga kamida bitta – Rossiyaning aybi yoʻqligini mutlaq tasdiqlaydigan dalil kiritilmagan. Bayonotning oʻzi esa shunchalik mavhum tuzilganki, uning asosida istalgan tomonni ayblash mumkin.

Vaziyatning eng kulgili tomoni shundaki,  jahonning yakkayu-yagona hokimi boʻlishni istagan davlatning ustuvorligi barchaning koʻzi oʻngida yoʻqqa chiqayotgan bir vaqtda, nufuzli va obroʻli tashkilotlar oʻzlarini uning oyogʻi ostida qurbon qilmoqda.

Mavzu:
Skripal ishi (27)

Asosiy mavzular