Yaponiyaning J-league – professional futbol ligasi 90 yillar boshida futbolda katta muvaffaqiyatlarga erishib mahalliy muxlislar yuragidan joy oldi. Bunday muvaffaqiyatga sabab bir tomondan braziliyaning mashhur oʻyinchilarini jalb qilish boʻlsa, ikkinchidan – yevropalik murabbiylarni yollash boʻlgan boʻlsa ajab emas.
Undan tashqari 80-yillar oxirida, Toyota kontsernining homiyligi bois, Yaponiyada bir necha kontinentlar aro turnirlar hab boʻlib oʻtgan edi. Yaponiyalik millionlab futbol muxlislari oʻz uylarida mashhur jamoalarning futbol oʻyinlarini tomosha qilish baxtiga ega boʻlishgan edi.
Ushbu ommilar kunchiqar mamlakatida futbolning ildam rivojlanishiga, kerakli infratuzilma va mutaxassislar paydo boʻlishiga olib keldi. 2002 ilda Yaponiya va Koreya birgalikda oʻtkazgan jahon chempionatiga juda yaxshi tayyorgarlik bilan yetib keldi.
Oʻshanda Yaponiya jamoasi Rossiya ustidan gʻalaba qozonib 1/8 finalgacha yetib borgan edi. Nakamotoning yagona goli, rossiyalik himoyachilarning beparvoligi oqibatida urilgan edi. Lekin oʻsha chempionatda Yaponiya jamoasi undan nariga oʻta olmadi.
Shundan buyon Yaponiya yirik futbol musobaqalarida juda yaxshi oʻyin koʻrsatib kelmoqda. Terma jamoa katta muvaffaqiyatlarga erishdi deya olmasak-da, lekin ular juda qiziq, qandaydir maʼnoda eksperimental va shu bilan birga intizomli (!) futbol namoyish qilishmoqda.
Rossiya 2018 mundiali
2018 yildagi jahon chempionatida Yaponiya yana bir bor hammani hayratda qoldirdi. Ayniqsa bukmekerlar uchun juda kutilmagan natijalar boʻldi. Dastlab, jamoa Saransk shahrida Kolumbiya ustidan gʻalaba qozondi. Undan soʻng Yekaterinburgda juda sifatli oʻyin koʻrsatib Senegalni yengdi.
Ushbu oʻyinni men tribunadan turib kuzatdim. Yorqin va qiziqarli oʻyin barcha muxlislarga manzur boʻldi desam adashmayman. Yagona golni oldin Rossiyaning TSSKA jamoasida toʻp surgan legioner Keysuke Xonda urdi. U burchakdan tepilgan toʻpni oʻz vaqtida egallab olib uni raqib darvozasiga yoʻnaltirdi. Ayni damda Keysuke Kambodja jamoasiga murabbiylik qilmoqda.
Rossiya mundialidagi Yaponiyaning uchinchi oʻyini juda gʻalati oʻtdi. Jamoa yarim kuch bilan, tashabbussiz va zerikazli oʻyin koʻrsatdi va oqibata Polshaga 0:1 hisobida yutqazdi.
Lekin shunga qaramasdan Yaponiya guruhdan chiqdi. Senegal bilan ochkolar bir xil boʻlsa-da, “yettinchi koʻrsatgich” boʻyicha, yaʼni sariq kartochkalar soni kamligi boʻyicha Yaponiya oldinda edi.
Mundial 1/8 finalda ham Yaponiya juda qiziqarli oʻyin koʻrsatdi. Ikkinchi taym boshida jamoa Belgiya ustidan 2:0 hisobida ustun kelayotgan edi, lekin ikkinchi taym oxirida samuraylarning charchoqligi yoki notoʻgʻri strategiyasi tufaylimi, Belgiya uchta toʻp kiritishga muvaffaq boʻldi. Ushbu oʻyindan keyin hech kim Yaponiyani tashabbussiz va zerikarli oʻynaydigan jamoa deyishga tili bormasdi.
Jamoani yoshartirish
Yevropalik murabbiylar uchun Osiyo jamoalari bilan ishlash murakkabligi sir emas. Koʻp hollardan taklif qilingan murabbiylay jamoa bilan umumiy til topa olmaydi. Masalan, Rossiya chempionatidan oldin Yaponiya termasining bosniyalik treneri Vaxid Xalilxodjich isteʼfoga chiqarilgan edi. Sabab – Yaponiya mentalitetini tushunmagani.
Uning oʻrniga 63 yoshli Akiro Nisina tayinlandi. Nisina jamoasi Rossiya mundialida yorqin va esda qolarli oʻyin koʻrsatdi. Osiyo kubogida esa jamoani Xeyjime Moriyasu tayyorlamoqda.
Rostini aytganda, yangi murabbiyning jamoa aʼzolarini tanlashdagi yondashuvi biroz kutilmagan boʻldi. Masalan, terma jamoada Yaponiyaning eng mashhur futbolchilaridan biri boʻlgan Sindzi Kagava uchun oʻrin topilmagani.
Bunday qaror jamoada avlodlar almashinuvini taʼminlash uchun qabul qilingan boʻlishi mumkin. Terma jamoaning yangi oʻyinchilariga Bremenning “Verder” jamoasi futbolchisi Yuyya Osako, hamda "Galatasaray" oʻyinchisi Yuto Nagamoto yordam beradi.
Eslatib oʻtamiz, Yaponiya – Osiyo Kubogining toʻrt karra chempioni: 1992, 2000, 2004 va2011 yillarda. Bu safargi chempionatda esa yosh jamoaga oldingi muvaffaqiyatlarni takrorlash ancha mushkul boʻladi.