Kolumnistlar

“Mirnaya missiya-2021”: Markaziy Osiyo mushtini tugmoqda

© Sputnik / Fotobankka oʻtishUcheniya SHOS "Mirnaya missiya"
Ucheniya SHOS Mirnaya missiya - Sputnik Oʻzbekiston, 1920, 22.09.2021
20-24 sentyabr kunlari Orenburg viloyatining "Donguz" poligonida SHHTga aʼzo davlatlarning aksilterror qoʻmondonlik shtab oʻquv-mashgʻulotlari boʻlib oʻtmoqda.
TOSHKENT, 22 sen – Sputnik. Terrorchilarning Afgʻonistondan Markaziy Osiyo mamlakatlariga oʻtishi, yaqin kelajakda mintaqa xavfsizligiga asosiy tahdid boʻlib turibdi. Shanxay Hamkorlik Tashkiloti (SHHT)ga aʼzo davlatlarning harbiy xizmatchilari ishtirokida “Mirnaya missiya – 2021”(Tinchlik missiyasi – 2021) qoʻmondonlik shtab oʻquv-mashgʻulotlari boshlangani bunday tahdidlarga munosib javobdir.
2021 yilning 20-24 sentyabr kunlari Orenburg viloyatining "Donguz" poligonida SHHTga aʼzo davlatlarning aksilterror qoʻmondonlik shtab oʻquv-mashgʻulotlari boʻlib oʻtmoqda. Unga Belarus, Rossiya, Xitoy, Hindiston, Qozogʻiston, Qirgʻiziston, Pokiston, Tojikiston va Oʻzbekistondan jami – 5500 nafar harbiy xizmatchi va 1200 dan ortiq texnika jalb qilingan. Qayd etish joizki, Belarus SHHTda kuzatuvchi maqomiga ega va belorus harbiylari koʻp yillar davomida birinchi marta bunday “Tinchlik missiyasida” ishtirok etmoqda.
Voyennыe Uzbekistana uchastvuyut v ucheniyax stran SHOS Mirnaya missiya - Sputnik Oʻzbekiston, 1920, 13.09.2021
Siyosat
Oʻzbekiston harbiylari SHHT mamlakatlarining “Mirnaya missiya” mashgʻulotlarida ishtirok etmoqda
Qozogʻistondan Orenburg viloyatiga "Gʻarb" mintaqaviy qoʻmondonligining tank va samolyot ekipajlari, hamda razvedka-hujum rotasi yetib keldi. Maxsus taktik harakatlarga Qozogʻiston Harbiy havo kuchlarining Su-25 samolyotlari ham jalb qilingan.
Rossiyadan mashgʻulotlarda Markaziy harbiy okrug qoʻshinlari boʻlinmalari, maxsus kuchlar, Rossiya Federatsiyasining beshta okrugidagi uchish ekipajlari va Qirgʻizistondagi Rossiyaning birlashgan "Kant" bazasi harbiylari ishtirok etmoqda. Maxsus taktik harakatlarda 30 ta samolyot va vertolyotlar jalb qilingan boʻlib, bular: Su-34 qiruvchi bombardimonchi, Su-24MR razvedkachilari, Su-25 hujumchi va Il-76 tashuvchi harbiy samolyotlaridir. Bundan tashqari, Mi-24 hujumchi vertolyotlari, Mi-8 jangovar transportlari.
“Tinchlik missiyasi -2021” mashgʻulotlarining asosiy maqsadi – SHHTga aʼzo davlatlarning birlashgan koalitsion harbiy kuchlarini boshqarish hamda qoʻmondonlik faoliyatini muvofiqlashtirish va terrorchi guruhlarning yangi taktikasiga qarshi tajriba almashish. Aksilterror operatsiyasining vazifalari Markaziy Osiyo mintaqasidagi murakkab harbiy-siyosiy vaziyatni hisobga olgan holda hal qilinmoqda.
Oʻquv mashgʻulotlarini davomida “noqonuniy qurolli tuzilmalar” hujumlariga harbiylarning bardosh bera olish koʻnikmalarini mustahkamlash hamda qarshi hujumda “dushman”ni yoʻq qilishni oʻrganishmoq darkor.
Boʻlinmalar xalqaro terrorchilik tashkilotlarning taktikalariga qarshi kurash usullari va yoʻllarini oʻrganmoqdalar: ular dronlarni urib tushirish, qoʻporuvchi-terrorchi guruhlarning yoʻq qilishni, kimyoviy va biologik qurolga qarshi kurshashishni oʻrganishmoqda.

Oʻta xavotirli holat

AQSH va NATO qoʻshinlari Afgʻonistondan jadal evakuatsiya qilingani (qochganidan) keyin bu mamlakatda vaziyat yomonlashishda davom etmoqda. Toliblarning hokimiyatni qoʻlga kiritishi terrorizmning Markaziy Osiyo mamlakatlariga tarqalish istiqbollarini ochib berib, Rossiya, Xitoy, Pokiston va Eronning geosiyosiy manfaatlariga tahdid solishi mumkin. Ayni vaqtdagi oʻsib borayotgan migratsion inqiroz – asosiy xavf emas.
AQSH qoldirgan ulkan qurol-yarogʻlarga ega boʻlgan turli terrorchilari hujumlari SHHT mamlakatlarga tahdid solmoqda. Ular Afgʻoniston hududida oʻz taʼsirini va faolligini kundan-kunga ortirib borishmoqda.
Rossiya Markaziy harbiy okrugi qoʻshinlari Aleksandr Lapin 20 sentyabr kuni “Donguz” poligonida "Tinchlik missiyasi 2021" qoʻshma mashqlar dasturini ochib berayotib, shunday dedi: toliblarning Afgʻonistondagi hokimiyatni qoʻlga olgandan soʻng, ISHID* va boshqa xalqaro terrorchiliktashkilotlarning pozitsiyalarining kuchayishi alohida xavotirga sabab boʻladi. Bu mamlakatlarimizning chegara hududlariga kirib kelish xavfini tugʻdiradi”.
Shuningdek, Tojikiston Respublikasi quruqlikdagi qoʻshinlarining jangovar tayyorgarlik boʻyicha qoʻmondonining oʻrinbosari Fathullo Idoyatullozoda qoʻshma mashqlarning mintaqaviy xavfsizlikni mustahkamlash va qardosh xalqlarning inoqlashishi uchun oʻta muhimligini qayd etdi.
Avvalroq Rossiya mudofaa vaziri Sergey Shoygu SHHT manyovrlarini oʻtkazishda Suriyadagi harbiy amaliyotlar tajribasi ham inobatga olinishini aytgandi. Bunday darajagi harbiy rahbarning soʻzlari alohida ahamiyatga egadir. Koʻrinib turibdiki, hozirgi Afgʻoniston SHHT va KXSHTga aʼzo mamlakatlar qurolli kuchlarining bosh shtablarini xavotirga solmoqda.
Shu sababli, Orenburg yaqinidagi Rossiya va Qozogʻiston havo kuchlari bugungi kunda yerni havodan razvedkasi, oldinga siljish ustunlarini yoʻq qilish va "qoʻporuvchi-terrorchi guruhlar"ning zenit qurilmalarini bombardimon qilish amaliyotini oʻtkazmoqdalar. Qozogʻiston Respublikasining Su-25 qiruvchi samolyoti "dushman" artilleriyasi joylashgan maskanga raketa zarbalari bermoqda. VSM-1 minalash tizimiga ega Mi-8 vertolyotlari ham jalb qilingan, bu mudofaa chizigʻiga mina portlovchi toʻsiqlarni tezda oʻrnatishga imkon beradi.
Markaziy harbiy okrugning muhandislari potrlatish yoʻllari bilan tankka qarshi 2 killometrdan zarba bera oladigan maxsus harbiy qurilmalarni sinovlardan oʻtkazishmoqa (buning uchun trotil ekvivalentida 20 tonnaga yaqin portlovchi moddalar kerak boʻladi).
Birlashgan kuchlar guruhining jangovar tuzilmalarini tez oldinga siljib (qarshi hujum)ga oʻtishi uchun IMR-3 maxsus tozalovchi mashinalari, UR-77 minalardan tozalash qurilmalari va ogʻir mexanizatsiyalashgan koʻpriklar sinovdan oʻtkazilib qoʻllanilmoqda.
Naznachen novыy direktor Ispolnitelnogo komiteta Regionalnoy antiterroristicheskoy strukturы SHOS - Sputnik Oʻzbekiston, 1920, 17.09.2021
Siyosat
SHHT Mintaqaviy aksilterror tuzilmasi: Ruslan Mirzayev rahbarlik lavozimiga tasdiqlandi
Demak, bu "Tinchlik missiyasi-2021" harbiy mashgʻulotlarning boshlanishi, oldinda yana 70 dan ortiq artilleriya, 4500 ta reaktiv raketalar sinovi va fugas-zarrachalarni qoʻllanilishi hamda tanklarga qarshi raketalarni ishlatish mexanizmini koʻrib chiqish koʻzda tutilgan.

Qarshilik koʻrsatish surʼati

Shanxay Hamkorlik Tashkiloti tashkil etilganidan buyon unga aʼzo davlatlar "Tinchlik missiyasi" nomi ostida terrorizmga qarshi birgalikda qator muhim mashqlarni oʻtkazishgan.
Birinchi taktik mashgʻulotlar 2003 yil avgustda Qozogʻiston va Xitoy hududida boʻlib oʻtgan. Unda Oʻzbekistondan tashqari boshqa barcha SHHT aʼzo davlatlar qatnashgan.
SHHT dastlab yuqori marrani koʻzladi va "Tinchlik missiyasi-2005"da Rossiya va Xitoy harbiy-dengiz flotining 10 ming harbiylari, strategik aviatsiya va zarba beruvchi kemalari ishtirokida mashgʻulotlar oʻtkazildi.
Vaqt oʻtishi bilan SHHT aʼzolari va taktik harakat mashgʻulotlar ishtirokchilarining tarkibi kengayib bormoqda. Maʼlumot uchun, bugungi kunda toʻqqiz davlat -Hindiston, Xitoy, Qozogʻiston, Qirgʻiziston, Pokiston, Rossiya, Tojikiston, Eron (17 sentyabrdan), Oʻzbekiston – SHHTning teng huquqli aʼzolari hisoblanadi.
Voyennыe ucheniya na poligone Xarb-maydon v Tadjikistane - Sputnik Oʻzbekiston, 1920, 11.08.2021
Video
“Qudratimizga shubha qilma”: Oʻzbekiston, Tojikiston va Rossiya mashgʻulotlari qanday oʻtdi
Hozirda SHHTda kuzatuvchi maqomiga ega davlatlar – Afgʻoniston, Belarus va Moʻgʻuliston mamlakatlari (qaror qabul qilish huquqisiz) majlislarda qatnashishi va kun tartibini muhokama qilishda ishtirok etishlari mumkin. Bundan tashqari, SHHTning muloqotlar boʻyicha hamkor davlatlari bor - Ozarbayjon, Armaniston, Turkiya, Kambodja, Nepal va Shri-Lanka). Tashkilot ular bilan ayrim sohalarda (SHHT Shartnomasida koʻzda tutilgan) oʻzaro hamkorlik qiladi. Bu mamlakatlarning bari SHHT doirasida harbiy-siyosiy hamkorlik rivojlanishi uchun sezilarli zaxirani ifodalaydi. Bu Markaziy va Janubiy Osiyoning terrorchilarga qarshi kurashida, shubhasiz, oʻta muhim ahamiyat kasb etadi.
* Rossiya va qator mamlakatlarda taqiqlangan terrorchilik tashkiloti
Yangiliklar lentasi
0
Avval yangilariAvval eskilari
loader