12:46 27 Yanvar 2021
Efir
  • RUB139.72
  • EUR12798.46
  • USD10518.99
Dunyoda
Havola olish
415 0 0

Kechalari kino tomosha qilib, pishirilgan kolbasa va pivoni orzu qilardik. Uydan uyga arqonni ushlab, borib kelardik, boʻlmasa shamol uchirib ketardi. Asosiy manzara – aysberglar. Jonivorlardan faqat pingvinlar bor.

TOSHKENT, 14 yanv — Sputnik. Olga Bugrova. 1963 yil 14 yanvar kuni “Molodyojnaya” (“Yoshlar”) ilmiy-tadqiqot stantsiyasi ish boshladi. Bu Sovet Ittifoqining Antraktidadagi toʻrtinchi qishlogʻi edi. 1970 yillarda oʻnlab mamlakatlardan 30 ta orasida eng kattasi. “Molodyojka” uzoq vaqt mahalliy poytaxt deb hisoblandi: oʻz aeroporti, nomlari boʻlgan 70 ta xonadon, koʻchalari bor edi. Elektrostantsiya va radiouzel oʻz-oʻzidan bor edi. Qishloq gultojisi marmar bilan qoplangan hammom.

Stantsiya Molodejnaya, otkrыtaya na poberejye morya Kosmonavtov - osnovnaya baza sovetskix antarkticheskix ekspeditsiy.
© Sputnik / V. Chistyakov
Stantsiya Molodejnaya, otkrыtaya na poberejye morya Kosmonavtov - osnovnaya baza sovetskix antarkticheskix ekspeditsiy.

Dahshatli qor boʻroni

“Molodyojnaya” stantsiyasi Antarktikadagi eng yaxshi ilmiy markaz nomi shuhrat qozongan. Stantsiyada muz xaritalari tuzilardi, qorni oʻlchash tasviri bilan shugʻullanishardi, qutb yogʻdusini oʻrganib, atmosfera bosimini kuzatishardi. Ayrim narsalarni dunyoda birinchi boʻlib bajarishgan: 1979 yildan atmosferani meteorologik lazer bilan tekshirish.

“Mavsumda “Molodyojka”da ming nafargacha kishi boʻlardi, 100 nafardan 150 nafargacha kishi qishlardi”, - deya hikoya qiladi Rossiyaning faxrli qutbchisi Viktor Boyarskiy.

“Bunday stantsiyalarda ish Antarktika mavsumi mobaynida davom etardi – noyabrdan fevralgacha. Soʻngra qishlash. “Mavsum”ni qoʻshib, 14-14 oy olamiz: standart dastur. Odamlar ikkinchi qishlashga qolgan hollari ham boʻlardi. Lekin bunday holatlarg yoʻq qoʻyilmaslikka harakat qilinardi. Qish – bu iyun, iyul va avgust: Antarktidada juda qiyin vaqt. Hatto qutb kechasi sabab ham emas, doimo shtorm shamollari esib bergani bois. Bu yoqimsiz. Boʻron shunday kuchliki, biror bir uzoq-uzoqlarga uchib ketish juda oson”, - deydi u.

Ldы v Antarktide
Ldы v Antarktide

Boyarskiy aytganidek, qutbchilar pishirilgan kolbasa va pivoni ularni yomon ovqatlantirishganliklari uchun qumsashmagan. Shunchaki kolbasa kuchli dudlangan boʻlgan va sovuqda uzoq saqlanishga dosh bergan. Pivo esa 10 kunda bir marta bir bankadan berilgan. Antarktikada koʻp alkogol ichish taqiqlangan: u yerda bu xavfli.

Diqqatni koʻp qaratma!

Antarktidada yillab qolish sogʻliq uchun zararli. Tibbiyot xodimlari taʼkidlashadiki: inson agar 5 yilni antarktika muzlari hududida oʻtkazsa, organizmining himoya kuchlari butunlay yemiriladi. Yana bir xavf – bu ruhiy yuklama. Odam oylar davomida bir xil manzarani kuzatsa, unda xavfni sezish qobiliyati susayishi kuzatilgan. Bu esa hayot uchun tahdid. Viktor Boyarskiy bu fikrga qoʻshilmaydi: “Bir xil manzara – adabiy tushuncha. Odamlar choʻlda boʻlishmaydiku! Shart-sharoitlari ajoyib boʻlgan uylar: odatda bir kishidan turishadi, xohlaganlar gul va sabzavot oʻstirish mumkin. Kuniga uch marta oshxonada uchrashishadi. Turli tumanlik bisyor”.

Boyarskiy ruhiy sogʻliq uchun xafv baribir borligini qayd etdi. Ustiga ustak zamonaviy stantsiyalarda. Uy, ish, maishiy xizmat va ovqatlanish turli binolarda boʻlgan eskilaridan farqli oʻlaroq yangilari monoblokli qurilmoqda. Hammasi bir joyda. Koʻchaga chiqmaslik ham mumkin. Bu xavfsizlikni kafolatlaydi. Biroq yakkalanish hissi kuchayadi. Asosiysi unga diqqatingni koʻp qaratma.

Asosiy mavzular